Jak zwiększyć nośność słupków żelbetowych w ściankach kolankowych?

Proste dwupołaciowe dachy o konstrukcji krokwiowej lub krokwiowo-jętkowej wszystkie obciążenia przekazują na ścianki kolankowe, będące przedłużeniem ścian parteru. By nie zostały one wywrócone przez rozpór dachu, muszą być w nich zrobione słupki żelbetowe, solidnie zakotwione w wieńcach stropowych i połączone górą wieńcami dachowymi.

O tym, ile powinno być słupków w ściankach kolankowych i jak powinny być zbrojone, decyduje konstruktor i informacje te zapisuje w projekcie konstrukcyjnym domu. Ich liczba i zbrojenie zależą przede wszystkim od rozpiętości dachu i wysokości ścianek kolankowych (Fot. 1).

Rolę i zasady konstruowania słupków żelbetowych w murowanych ściankach kolankowych, opisano szczegółowo w poradzie: Jak powinny być wykonane ściany kolankowe?. Tutaj omówiono jedynie – spotykany czasem na budowach – sposób zwiększania ich nośności na zginanie przez dodawanie prętów zbrojeniowych.

DODATKOWE ZBROJENIE SŁUPKÓW

Przy niezbyt dużych rozpiętościach dachu (do 11 m) i niewysokich ściankach kolankowych (do 1 m), wzmacniające je słupki żelbetowe rozstawione są mniej więcej co 2 m. Mają one zazwyczaj przekrój poprzeczny nie większy niż 25 x 25 cm i najczęściej są zbrojone w narożach czterema prętami o średnicy 12 mm.

Zdarza się, że zapobiegliwi wykonawcy dozbrajają dodatkowo takie słupki, dodając w każdym z nich po jednym pręcie od wewnętrznej i zewnętrznej strony ścianki (Fot. 2).

Fot. 1 – Gdy ścianki kolankowe nie są zbyt wysokie, to wzmacniające je żelbetowe słupki zbroi się najczęściej czterema prętami o średnicy 12 mm
Fot. 2 – Niektórzy wykonawcy na wszelki wypadek dodają do „projektowego” zbrojenia słupków po jednym pręcie – od strony wewnętrznej i zewnętrznej

Samo dozbrojenie słupków jest oczywiście godne pochwały, ponieważ to od ich wytrzymałości na zginanie bardzo często zależy stabilność dachu, a co za tym idzie także bezpieczeństwo mieszkańców. Jednak dawanie dodatkowego pręta nie tylko od wewnętrznej strony słupka, która pod wpływem obciążenia dachem jest rozciągana, ale i po ściskanej zewnętrznej (Fot. 3), jest delikatnie mówiąc rozrzutnością. Jeśli bowiem po rozciąganej (wewnętrznej) stronie słupka damy zamiast dwóch prętów – trzy, to jego wytrzymałość na zginanie wzrośnie mniej więcej o 50%.

Praktycznie tyle samo będzie, gdy damy w słupku dodatkowo dwa takie pręty – po jednym z każdej strony. Oznacza to, że trzeci pręt, dodany po stronie zewnętrznej, nie zwiększa w zauważalny sposób nośności słupka. Większy pożytek byłby z tego pręta wtedy, gdybyśmy go umieścili poziomo, w betonie górnej warstwy stropu (Rys. 1). Jako dodatkowe górne zbrojenie w strefie przypodporowej przejmowałby on naprężenia rozciągające, wywołane w stropie przez zginany przez dach słupek ścianki kolankowej.

Fot. 3 – Dodatkowy pręt po stronie wewnętrznej zwiększa nośność słupka – w przeciwieństwie do tego, który dodano po stronie zewnętrznej
Rys. 1 – Zamiast umieszczać w słupku dodatkowy pręt od strony zewnętrznej, lepiej dać go w górnej, przypodporowej strefie stropu

Reasumując, dobrze jest zwiększyć zbrojenie słupków (zwłaszcza że koszt tego nie jest duży), ale jedynie od wewnętrznej strony ścianki kolankowej. Ze ściskaną stroną zewnętrzną, beton słupków sam sobie dobrze poradzi. Tym bardziej, że jest on jeszcze wspomagany przez odcinki muru, które wypełniają przestrzenie pomiędzy słupkami i oboma wieńcami – stropowym i dachowym (Fot. 4).

Uwaga! Bardzo ważne jest, żeby pręty wewnętrzne w słupkach i górne przypodporowe w stropie były dobrze zakotwione w wieńcu stropowym – najlepiej przez ich zagięcie. W mniejszym stopniu dotyczy to wieńca dachowego (Fot. 5).

Fot. 4 – W przenoszeniu ściskania wywołanego obciążeniem dachu – oprócz betonu słupków – biorą także udział mury wypełniające żelbetowy szkielet ścianki kolankowej
Fot. 5 – Górne końce prętów zbrojenia słupków ściany kolankowej nie muszą być jakoś specjalnie zakotwione w wieńcu dachowym – mogą pozostać proste, bez zaginania

WIĘCEJ NA TEN TEMAT:

Jak powinny być wykonane ściany kolankowe?

Jak krokwie powinny być oparte na murłacie?

Jak wzmocnić ściany kolankowe, żeby dach ich nie wywrócił?

Zobacz także

Nawet początkujący wykonawca wie, że betonowe wylewki podłogowe nie powinny bezpośrednio stykać się ze ścianami i słupami konstrukcyjnymi, tylko być od nich oddzielone elastycznymi taśmami, czyli oddylatowane. Dla pewnego inwestora było więc dużym i przykrym zaskoczeniem, gdy doświadczona wydawałoby się firma „dobetonowała” mu wylewki do sięgających podłogi dużych okien tarasowych. Powodów oddzielania od konstrukcji domu brzegów betonowych lub anhydrytowych podkładów podłogowych, nazywanych wylewkami, jest kilka. Dla […]

.
Fot. Vaillant

Domy, które powstały 20 lat temu, są z pewnością słabiej ocieplone od budowanych obecnie. Nie na tyle jednak, by opłacało się w nich przeprowadzać gruntowną termomodernizację ścian czy dachu. Chyba, że elewacja domu lub dachowe pokrycie wymagają generalnego remontu. Do ogrzewania takich, niestarych przecież domów zużywa się stosunkowo dużo energii. Można jednak ten stan łatwo zmienić, wymieniając w nich urządzenie grzewcze, które pod względem technicznym zużywa się […]

.

Nowoczesny kocioł kondensacyjny, który ma zamkniętą komorę spalania, można zamontować praktycznie wszędzie. Może więc być to nie tylko pomieszczenie techniczne, nazywane wówczas kotłownią, ale także kuchnia, łazienka, a nawet korytarz. Nic więc dziwnego, że nie brakuje inwestorów, którzy chętnie taki kocioł zamontowaliby… w garażu. Tymczasem takie miejsce zamontowania kotła natrafia często na opór ze strony kominiarzy czy instalatorów, a bywa że i inspektorów nadzoru budowlanego. Czy słusznie? Czy rzeczywiście nie można lub nie powinno się w domu jednorodzinnym […]

.

Okna, zarówno plastikowe, jak i drewniane, odkształcają się pod wpływem zmian temperatury. Silne podmuchy wiatru mogą także powodować ich drgania. Dlatego kruchy ze swej natury tynk w miejscu bezpośredniego styku z oknami jest narażony na uszkodzenia. Z tego powodu dobry tynkarz przed przystąpieniem do tynkowania wnęk okiennych przykleja do ościeżnic specjalne uszczelki (Fot. 1), które umożliwiają nie tylko estetyczne, ale i trwałe wykończenie styku tynku z ościeżnicą. Mają one z obu stron […]

.