Jak zapewnić właściwą wentylację naturalną na poddaszu?

Wentylacja naturalna nie gwarantuje niestety stałej wymiany powietrza w domu. Jej działanie zależy bowiem przede wszystkim od pogody i w pewnych warunkach wentylacja ta nie działa wcale. Przy czym nie chodzi tu jedynie o przerwy, które trwają kilka godzin lub dni, lecz o okres co najmniej kilku miesięcy w roku.

Do skutecznego działania wentylacji naturalnej (a dokładniej: do wytworzenia odpowiedniego ciągu w kanałach wywiewnych, nazywanych popularnie kratkami) potrzebna jest różnica temperatury (gęstości) powietrza wewnątrz i na zewnątrz domu.

Do tego kanały wywiewne muszą mieć odpowiednią długość – od kratki do wylotu w kominie ponad dachem powinno być co najmniej 4 metry (Fot. 1). Przy krótszych kanałach – ciąg będzie słaby (albo nie będzie go wcale), mimo że na zewnątrz powietrze będzie chłodniejsze niż w środku domu.

Na parterze domów piętrowych lub z użytkowym poddaszem warunek dotyczący minimalnej długości przewodów wywiewnych jest zazwyczaj spełniony.

Niestety, nie jest już tak na górnej kondygnacji budynków z płaskim dachem oraz na mieszkalnych poddaszach pod dachem stromym (Fot. 2). Z powodu zbyt krótkich kanałów wentylacyjnych, dużo trudniej jest tam zapewnić skuteczną wymianę powietrza.

Fot. 1 – Gdy dom ma bardzo stromy dach, odpowiednią długość kanałów wywiewnych da się zaprojektować nawet na poddaszu
Fot. 2 – Na poddaszu kanały są zwykle zbyt krótkie, zwłaszcza gdy komin jest bardzo oddalony od kalenicy dachu

Dlatego dobrze jest, jeśli – w domach ze stromym dachem – przynajmniej te kominy wentylacyjne, które mają zapewnić wymianę powietrza w znajdujących się pod nim pomieszczeniach były usytuowane w kalenicy lub możliwie blisko niej (Fot. 3 i 4).

Fot. 3 – W domach z użytkowym poddaszem dobrze jest, jeśli kominy (nie tylko zresztą wentylacyjne) są zlokalizowane bliżej kalenicy dachu
Fot. 4 – Jeśli kominy znajdują w kalenicy lub przy niej, to nawet kanały wentylacyjne obsługujące poddasze mogą mieć wystarczającą długość

ZASADA DZIAŁANIA WENTYLACJI NATURALNEJ

Zużyte powietrze jest usuwane z domu kanałami wywiewnymi, znajdującymi się w pomieszczeniach nazywanych „mokrymi” lub „brudnymi”, czyli łazienek, kuchni, spiżarni, pralni, pomieszczenia technicznego i garderób. Powinny się one znaleźć także w pokojach, znajdujących się na poddaszu pod dachem stromym i na ostatniej kondygnacji domów piętrowych.

By wymiana powietrza była możliwa, w miejsce usuwanego powietrza zużytego powinno – przez nawiewniki okienne lub ścienne i ewentualnie przez rozszczelnione lub uchylone okna – napływać do domu świeże z zewnątrz.

Nawiewniki – jeden lub dwa – powinny być we wszystkich pomieszczeniach „czystych”, czyli w pokoju dziennym, sypialniach, a także – gdy są – w pokoju rodzinnym, gabinecie, bibliotece itp.

By układ wentylacyjny działał, musi być też zapewniona możliwość przepływu powietrza od nawiewników do kratek wentylacyjnych, dlatego drzwi do poszczególnych pomieszczeń muszą mieć podcięte skrzydła w taki sposób, żeby pomiędzy nimi i podłogą pozostała szczelina o szerokości 1-2 cm.

Uwaga! Jeśli pomiędzy salonem lub którąś z sypialni na parterze a najbliższą łazienką lub garderobą jest więcej niż dwoje drzwi, to także w tych pomieszczeniach powinien się w niej znaleźć oddzielny przewód wywiewny (kratka).

BŁĘDY W PROJEKTOWANIU WENTYLACJI NATURALNEJ

Trzymanie się nie do końca prawdziwej zasady, że kanały wentylacyjne powinny być tylko w pomieszczeniach „mokrych”, może mieć jednak fatalne skutki dla wymiany powietrza w domu. Prowadzi to bowiem do tego, że w niektórych projektach architektonicznych domów z wentylacją naturalną, przewidziano zbyt małą liczbę kanałów wywiewnych lub są one w nieodpowiednich miejscach.

Szczególnie trudne jest projektowanie wentylacji naturalnej na poddaszach mieszkalnych, na których długość kanałów wywiewnych, mierzona od kratki do wylotu w kominie, jest zwykle o około 3 metry mniejsza niż na parterze. Z tego powodu siła ciągu w nich – nawet przy sprzyjających warunkach pogodowych – jest dużo słabsza niż w kanałach „parterowych”.

1
Zobacz także

Przyjęło się uważać, że popularne kratki, czyli wloty do kanałów wywiewnych wentylacji naturalnej (grawitacyjnej), powinny znajdować się w pomieszczeniach „mokrych” lub „brudnych”. Takimi – z pewnością nie do końca eleganckimi określeniami – nazywane są kuchnie, łazienki, toalety, garderoby, spiżarnie i pomieszczenia techniczne. Niestety, nawet ta prosta (i nie do końca precyzyjna) zasada bardzo często nie jest stosowana w projektach domów jednorodzinnych (zobacz: Jak zapewnić właściwą wentylację naturalną […]

.
Fot. Wiśniowski

Budynki nie mają jedynie czysto praktycznego charakteru. Wie o tym każdy, kto kiedykolwiek stanął przed zadaniem postawienia własnego domu. Użyteczność – mimo że jej rola w architekturze znacznie wzrosła w ostatnich dekadach – musi łączyć się z dobrym designem i harmonijnym projektem. W ciągu ostatnich lat dużą uwagę przykłada się do stylistycznej spójności bram, okien, drzwi i ogrodzeń domów. Ważną rolę w tym, jak prezentuje się budynek […]

.

Na funkcjonalność budynku wpływa wiele elementów, w tym także układ jego pomieszczeń oraz odpowiednie dopasowanie przeszkleń. Mają one również duże znaczenie dla energooszczędności obiektu i komfortu domowników. Jak zatem zaaranżować dom „otwarty na świat”, w którym wnętrza będą dobrze doświetlone, a jednocześnie chronione przed nadmiernym nasłonecznieniem? W własnym domu chcemy się czuć bezpiecznie i komfortowo przez całą dobę, a szczególnie w ciągu dnia – od wschodu do zachodu słońca. Pomoże w tym […]

.
Fot. TECH Sterowniki

Temat zarządzania temperaturą w pomieszczeniach jest coraz częściej poruszany zarówno w kontekście oszczędności, jak i wygody. Nowoczesne urządzenia do sterowania ciepłem dają użytkownikom wiele możliwości i pozwalają uniknąć przegrzewania, jak i niedogrzania pomieszczeń. Fot. TECH Sterowniki Do zarządzania grzejnikami polecanym rozwiązaniem jest nowoczesny system grzejnikowy firmy TECH Sterowniki. Jak działa? Jakie korzyści przynosi swoim użytkownikom? Sprawdźcie odpowiedzi na 10 najczęściej zadawanych pytań na ten temat. 1. […]

.