Z CZEGO MOŻNA ZROBIĆ ŚCIANY FUNDAMENTOWE?

W Polsce większość domów jednorodzinnych wybudowanych jest na tradycyjnych ławach i ścianach fundamentowych. Ławy wykonuje się z betonu, układanego w deskowaniu lub bezpośrednio w wykopie, natomiast ściany fundamentowe są najczęściej murowane z betonowych bloczków. Mogą być one także wykonane z betonu i monolitycznie połączone z ławami fundamentowymi.

Szerokość ław fundamentowych zależy od warunków gruntowych na działce oraz wielkości obciążeń przekazywanych na grunt przez ściany domu. W większości domów jednorodzinnych szerokość ław wynosi zwykle od 60 do 80 cm.

Inaczej jest ze ścianami fundamentowymi. Ich szerokość zależy przede wszystkim od grubości ścian parteru. Pod ścianami jednowarstwowymi o grubości 40-48 cm mają one przeważnie szerokość 38 cm. Natomiast gdy dom ma ściany dwuwarstwowe, wówczas szerokość ścian fundamentowych jest taka sama lub zbliżona do grubości warstwy nośnej ścian parteru i wynosi zwykle 24-25 cm.

BLOCZKI PEŁNE

Murowane ściany fundamentowe wykonywane są najczęściej z bloczków betonowych o grubości 12 lub 14 cm i długości 38 cm (Fot. 1 i 2). Murowane są na zaprawę cementową (nie cementowo-wapienną) ze względu na możliwy kontakt fundamentów – mimo zastosowania izolacji przeciwwilgociowej – z wilgocią gruntową. By ułatwić murowanie ścian z bloczków, warto dodać do zaprawy cementowej – dla poprawienia jej urabialności – dodatki uplastyczniające.

Fot. 1 – W domach jednorodzinnych ściany fundamentowe najczęściej muruje się na ławach fundamentowych z pełnych bloczków betonowych
Fot. 2 – Czasem jeden z boków bloczków fundamentowych ma wyprofilowaną powierzchnię, ułatwiającą ułożenie izolacji przeciwwilgociowej

BLOCZKI OTWOROWE

Zamiast pełnych bloczków betonowych można zastosować otworowe, z górną powierzchnią pełną i drążeniami skierowanymi w dół (Fot. 3). Ich boczne ścianki są wyprofilowane we wpusty i wypusty – można je więc murować bez wykonywania spoin pionowych, co przyspiesza prace murarskie.

Także dlatego, że bloczki otworowe są większe od pełnych, ściany z nich muruje się szybciej. Przy czym ważne, że bloczek otworowy, przy objętości mniej więcej dwa razy większej od pełnego, waży praktycznie tyle samo. Oznacza to, że wysiłek dla murarza (Fot. 4) podczas przenoszenia i układania obu rodzajów bloczków w ścianie, jest podobny.

Fot. 3 – Do wykonywania ścian fundamentowych używa się też „podwójnych” bloczków, które mają od spodu wydrążone otwory
Fot. 4 – Murowanie ścian z bloczków otworowych, większych niż pełne, nie jest trudniejsze, gdyż mają podobny ciężar

ŚCIANY MONOLITYCZNE

Monolityczne ściany fundamentowe wykonuje się najczęściej w deskowaniach powtarzalnych (Fot. 5). Ich zbrojenie jest połączone ze zbrojeniem podłużnym ław fundamentowych, dzięki czemu pod względem konstrukcyjnym tworzą one jedną całość. Sztywność takiego monolitycznego fundamentu jest zdecydowanie większa niż wtedy, gdy ściany fundamentowe są wymurowane na ławach z bloczków betonowych. Fundament ze ścianami monolitycznymi łatwiej jest też skutecznie odizolować do wilgoci gruntowej (Fot. 6).

Fot. 5 – Monolityczne ściany fundamentowe najczęściej wykonuje się w deskowaniach powtarzalnych (inwentaryzowanych)
Fot. 6 – Fundamenty ze ścianami betonowymi, które są monolitycznie połączone z ławami, są zdecydowanie bardziej sztywne

PUSTAKI OTWOROWE

Ściany fundamentowe z pustaków otworowych, nazywanych też zasypowymi (Fot. 7), łączą w sobie zalety ścian wykonanych z bloczków betonowych oraz tych, które są betonowane w deskowaniu. Pustaki, z których muruje się te ściany, pełnią rolę deskowania dla wypełniającej je później mieszanki betonowej. Nie jest to jednak deskowanie tracone, ponieważ pustaki fundamentowe biorą też udział w przenoszeniu obciążeń, przekazywanych przez wymurowane na nich ściany domu.

Dzięki dużym otworom można podczas murowania ścian nakładać w kolejnych warstwach pustaki na wypuszczone z ław fundamentowych zbrojenie pionowe słupów konstrukcyjnych. Możliwe jest też – dzięki odpowiedniemu ukształtowaniu bocznych ścianek pustaków – ułożenie podłużnych prętów zbrojeniowych (Fot. 8) i zwiększenie w ten sposób odporności ścian fundamentowych na boczne parcie gruntu. Ma to znaczenie szczególnie wtedy, gdy budynek jest podpiwniczony.

Fot. Zbigniew Pilch
Fot. 7 – Najpierw na ławach muruje się ściany z pustaków zasypowych, a dopiero później otwory w nich wypełnia mieszanką betonową
Fot. Zbigniew Pilch
Fot. 8 – Dzięki odpowiedniemu ukształtowaniu pustaków otworowych, wykonywane z nich ściany mogą być zbrojone również podłużnie

TYLKO PEWNY CEMENT

Wszystkie bloczki i pustaki fundamentowe wykonywane są oczywiście wyłącznie z pewnego cementu, wyprodukowanego w cementowni. Ich producenci na pewno nie będą ryzykować zrobienia ich z różnego rodzaju mieszanek cementowo-popiołowych.

Na ścianach z tych elementów opierać się będzie bowiem cały ciężar domu – muszą więc być odpowiednio mocne i trwałe, a ważnym gwarantem tego jest pewny cement. Trzeba też zdawać sobie sprawę z tego, że elementy te mogą mieć, przynajmniej okresowo, kontakt z wilgocią gruntową, w której przeważnie są też obecne – agresywne w stosunku do betonu – kwasy organiczne.

Zasada stosowania wyłącznie pewnego cementu, wyprodukowanego w cementowni, odnosi się także do zapraw, użytych do murowania bloczków i pustaków oraz do mieszanki betonowej, użytej do wykonywania ścian monolitycznych oraz ścian z pustaków otworowych.

WIĘCEJ NA TEN TEMAT:

Dlaczego na budowie domu warto używać tylko prawdziwego cementu?

Dlaczego fundamenty domu warto wykonać ze szczelnego betonu?

Jakiego cementu najlepiej użyć na budowie domu?

Jakie oznaczenia powinny mieć worki z cementem?

Kiedy powinno się stosować zaprawę cementową, a kiedy – cementowo-wapienną?

 

Materiał promocyjny Stowarzyszenie Producentów Cementu

www.polskicement.pl; www.pewnycement.pl

 

Zobacz także

Współczesne okna ścienne, podobnie jak dachowe, mają bardzo dobrą izolacyjność i chronią wnętrza domu nie tylko przed zimnem i zacinającym deszczem, ale także przed silnymi podmuchami wiatru. Dotyczy to jednak tylko tych okien, które zostały poprawnie zamontowane i w żadnym miejscu styku ich ościeżnicy z otworem w ścianie nie ma nawet niewielkiej nieszczelności. Gdy okna ścienne mają standardowe wielkości, to zwykle nie ma problemów z ich szczelnością – zwłaszcza jeśli montażem zajmowała się […]

.

Gdy ganek wejściowy jest wysunięty z bryły budynku, to zazwyczaj wykonuje się nad nim daszek nawiązujący wyglądem do dachu przykrywającego cały dom. Dotyczy to nie tylko kąta nachylenia połaci oraz rodzaju pokrycia, ale także wielkości wysunięcia jego okapów. Czasem jednak takie dachowe powtórzenia – z pewnością słuszne z architektonicznego punktu widzenia – mogą okazać się kłopotliwe w realizacji. Tak właśnie było z daszkiem, wykonanym nad niezbyt dużym, wejściowym gankiem (Fot. 1). Przykrywał […]

.
Fot. Ytong Xella

Domy ze ścianami jednowarstwowymi, wykonanymi z bloczków betonu komórkowego Ytong Energo i Ytong Energo+, nie tylko buduje się krócej niż budynki, w których ściany zewnętrzne są dwuwarstwowe. Szybciej też pozbywają się one wilgoci technologicznej – zarówno tej znajdującej się w ścianach, jak i w żelbetowych stropach i schodach, a także w tynkach i wylewkach podłogowych. Szybsze wysychanie świeżo wybudowanych domów ze ścianami jednowarstwowymi ma bezpośredni związek z tym, że na żadnym etapie budowy nie są […]

.

Wydawałoby się, że odpowiedź na postawione pytanie jest oczywista: skoro dom jest tylko parterowy, to po co robić w nim ciężki strop żelbetowy, skoro można przykryć go drewnianym dachem z poziomymi belkami, do których da się zamocować sufit. Tymczasem w wielu murowanych domach parterowych są stropy żelbetowe. Zwykle jest to decyzja projektanta, ale czasem zamiana stropu drewnianego na żelbetowy bywa inicjatywą inwestorów (Fot. 1). Fot. 1 – W projekcie ten dom […]

.