Czy warto zdecydować się na dom drewniany, wykonywany z prefabrykatów?

Gotowe domy o konstrukcji drewnianej, wznoszone z przywiezionych na budowę prefabrykatów, są w Polsce ciągle znacznie mniej popularne niż w krajach Europy Zachodniej. Mimo że jest wiele polskich firm, eksportujących takie domy do różnych krajów europejskich.

Według definicji Europejskiego Stowarzyszenia Domów Gotowych, dom gotowy to taki, którego elementy ścian, stropu i dachu zostały wyprodukowane w zakładzie prefabrykacji. Dzięki temu – po dostarczeniu elementów na budowę – można, na uprzednio przygotowanym fundamencie, zmontować go w krótkim czasie (praktycznie 2-3 dni) do stanu zamkniętego, z wbudowanymi oknami, drzwiami wejściowymi oraz szczelnym dachem (Fot. 1 i 2). Oczywiście dom w takim stanie wymaga jeszcze wykonania robót wykończeniowych i instalacyjnych.

Fot. Wojciech Nitka
Fot. 1 – Montaż konstrukcji takiego domu gotowego trwa 2-3 dni, a wykonanie wszystkich prac instalacyjno-wykończeniowych – do 3 miesięcy
Fot. Wojciech Nitka
Fot. 2 – Z prefabrykowanych elementów drewnianych można budować nie tylko domy jednorodzinne, ale także w zabudowie bliźniaczej i szeregowej

Domy montowane z prefabrykatów są obecnie jedną z trzech podstawowych technologii budynków o konstrukcji drewnianej – obok domów szkieletowych, wytwarzanych bezpośrednio na placu budowy oraz domów z bali pełnych.

Budownictwo domów prefabrykowanych, nazywanych domami gotowymi, rozwinęło się szczególnie intensywnie po drugiej wojnie światowej, kiedy to w wielu krajach europejskich wzrosło zapotrzebowanie na budownictwo mieszkaniowe o krótkim czasie realizacji. Przy bardzo dużym – wskutek zniszczeń wojennych – popycie na materiały budowlane, drewno było najłatwiejsze do zdobycia.

Pierwszy gwałtowny wzrost popularności budownictwa drewnianego spowodowany był tym, że każda forma prefabrykacji pozwalała na szybsze – niż przy tradycyjnych systemach – zbudowanie domu. Oczywiście, ile było zakładów ciesielsko-budowlanych, tyle systemów prefabrykacji, które z punktu widzenia konstrukcyjnego, a szczególnie fizyki budowli, nie zawsze były rozwiązaniami trafnymi.

RODZAJE GOTOWYCH DOMÓW Z DREWNA

Istnieje kilka systemów prefabrykacji domów drewnianych, różniących się od siebie stopniem przygotowania elementów.

Najprostszą metodą prefabrykacji jest prefabrykacja otwarta, na którą składa się konstrukcja szkieletu z zewnętrzną płytą poszycia (Fot. 3 i 4).

Fot. Wojciech Nitka
Fot. 3 – Z elementów przygotowanych w prefabrykacji otwartej i przywiezionych na plac budowy, konstrukcję domu wykonuje się szybciej niż z pojedynczych belek i słupów oraz płyt wiórowych
Fot. Wojciech Nitka
Fot. 4 – W prefabrykacji otwartej układanie izolacji cieplnych i przeciwwilgociowych oraz warstw wykończeniowych odbywa się w taki sam sposób, jak na budowach realizowanych tradycyjnie

Domy w prefabrykacji otwartej stawiają firmy budowlane niemające odpowiedniego zaplecza, które pozwoliłoby na prefabrykację ścian, dachów i stropów w systemie bardziej rozwiniętym.

Fabryki domów, posiadające bogatsze zaplecze techniczne, przygotowują poszczególne elementy budynków w stopniu bardziej zaawansowanym, z izolacją cieplną, opóźniaczem pary, okładziną wewnętrzną, okładziną elewacyjną i elementami instalacji.

W takich fabrykach produkcja elementów prefabrykowanych odbywa się na specjalistycznych liniach technologicznych. Ich podstawą są stoły motylkowe, pozwalające na prace montażowe po jednej stronie prefabrykatu na przykład ściennego, a po przełożeniu prefabrykatu na drugi stół – na wykończeniu ściany z drugiej strony (Fot. 5 i 6).

Fot. Wojciech Nitka
Fot. 5 – W fabrykach domów poszczególne ich elementy wykonuje się na specjalnych stołach montażowych, pozwalających na uzyskanie dużej dokładności wymiarowej
Fot. Wojciech Nitka
Fot. 6 – Na stołach montażowych szkielet konstrukcyjny usztywniany jest poszyciem z płyt wiórowych, wypełniany wełną mineralną, a po osłonięciu jej paroizolacją, zamykany obudową z płyt g-k
1
Zobacz także

Znajdujące się w pomieszczeniach wloty do kanałów wywiewnych wentylacji naturalnej (grawitacyjnej) mają perforowane osłony, nazywane popularnie kratkami. Powinny być one na tyle duże, by ich przekrój netto – liczony pomiędzy ich zewnętrzną ramką i wewnętrznymi szczeblinkami – nie był mniejszy od przekroju poprzecznego kanału wywiewnego. Niestety jest z tym zwykle problem i rzadko kiedy wykonany w ścianie otwór wentylacyjny i osłaniająca go kratka są na tyle duże […]

.

W Polsce większość domów jednorodzinnych przykryta jest stromymi dachami dwuspadowymi, pod którymi znajduje się mieszkalne poddasze. Konstrukcją takich dachów jest zazwyczaj drewniana więźba krokwiowo-jętkowa, której krokwie przymocowane są dolnymi końcami do równoległych belek, nazywanych murłatami. To właśnie przez murłaty obciążenia z dachu – zarówno pionowe, jak i poziome – są przekazywane na murowaną konstrukcję budynku. Poprawnie zaprojektowana więźba krokwiowo-jętkowa (Fot. 1) – podobnie jak krokwiowa, […]

.

Spoczywające na ścianach nośnych żelbetowe wieńce stropowe mają dla konstrukcji domów murowanych ogromne znaczenie. Dzięki nim nie tylko obciążenia ze stropów są w miarę równomiernie przekazywane na podpierające je ściany. Poprawnie wykonane wieńce usztywniają też cały budynek, przez co znacząco wzrasta jego odporność na nierównomierne osiadanie gruntu. Jedyny problem z wieńcami stropowymi jest taki, że wykonane są z „zimnego” żelbetu, przez co ściany zewnętrzne w tym miejscu mogą […]

.

Pompy ciepła są coraz częściej wybierane przez osoby budujące lub modernizujące swoje domy. Powodów tego jest wiele. Przede wszystkim są to urządzenia, które do wytworzenia ciepła wykorzystują głównie energię odnawialną, znajdującą się w powietrzu, gruncie i wodzie. Dzięki temu nie tylko przyczyniają się do oszczędzania paliw nieodnawialnych, których zasoby na Ziemi gwałtownie się kończą, ale i nie zanieczyszczają powietrza w okolicy. Na szybki wzrost popularności pomp ciepła ma też wpływ […]

.