Czy warto robić żelbetową płytę pod drewnianym dachem?
20 sierpnia 2020

Od czasu do czasu można spotkać domy, w których pod stromym dachem z drewnianą więźbą inwestorzy – za namową projektanta lub z własnej inicjatywy – decydują się na zrobienie żelbetowej płyty nad mieszkalną częścią poddasza. Ma to ochronić domowników przed skutkami ewentualnego pożaru więźby dachowej.

Takie zabezpieczenie w postaci żelbetowych płyt (Fot. 1) jest oczywiście w dużym stopniu skuteczne, ale stosunkowo drogie, trudne do dobrego wykonania i… raczej niepotrzebne.

To prawda, że – sądząc po doniesieniach prasowych i telewizyjnych – zdarzają się pożary dachów. Dotyczy to jednak przeważnie domów starych, w których na poddaszu jest nieużytkowy strych lub pomieszczenia mieszkalne, urządzone sposobem gospodarczym, bez wystarczającego zabezpieczenia drewnianych elementów dachu. Często też na takich poddaszach jest stara instalacja elektryczna lub nieszczelny komin dymowy. Niekiedy też pożar na takim dachu wywołuje niesprawny piecyk lub kuchnia na drewno i węgiel.

Fot. 1 – Niektórzy inwestorzy decydują się zrobić nad pomieszczeniami poddasza obudowę z płyt żelbetowych; wykonuje się je przed zrobieniem więźby dachowej oraz ociepleniem i kryciem dachu

Żadnego z tych elementów nie będzie w nowo budowanych domach. Większość elementów drewnianej więźby dachowej jest w nich dokładnie chroniona przed ogniem, przez szczelne otulenie ich izolacją termiczną z wełny mineralnej (Fot. 2). W dodatku są one przecież jeszcze obudowane płytami gipsowo-kartonowymi (Fot. 3), które same z siebie stanowią barierę przed rozprzestrzenianiem się ognia (ostrożniejsi mogą zamiast zwykłych zastosować na swoim poddaszu płyty ogniochronne, których 1 m² kosztuje jedynie kilka złotych drożej).

Także współczesna izolacja elektryczna jest skutecznie zabezpieczona nie tylko przed możliwością wywołania pożaru, ale nawet – dzięki wyłącznikom różnicowo-prądowym – przed jakimkolwiek porażeniem prądem domowników.

W tej sytuacji robienie nad pomieszczeniami poddasza żelbetowych płyt wydaje się zbytecznym wydatkiem.

Fot. 2 – We współczesnym dachu drewniane elementy więźby są od strony domu całkowicie zabezpieczone przed ogniem w 100-procentach niepalną wełną mineralną; także kable elektryczne, ukryte za obudową z płyt g-k, prowadzi się w peszlach, chroniących je przed uszkodzeniem
Fot. 3 – Dodatkowym zabezpieczeniem przeciwpożarowym są płyty gipsowo-kartonowe, z których najczęściej wykonuje się teraz zabudowę poddasza; bardziej zapobiegliwi mogą zamiast zwykłych, zastosować – nieco droższe od nich – płyty ogniochronne

ŻELBETOWA OBUDOWA PODDASZA

Zwykle taka żelbetowa obudowa jest konstrukcją samonośną, opartą na wieńcach dachowych (Rys. 1). Składa się ona z trzech, połączonych ze sobą w sposób ciągły płyt, z których dwie skrajne są równoległe do skosów dachu, a środkowa jest pozioma i równoległa do znajdujących się nad nią jętek.

Płyty te są stosunkowo cienkie; ich grubość nie przekracza zwykle 8 cm. Mimo że będą obciążone jedynie wełną mineralną, powinny mieć indywidualnie zaprojektowane zbrojenie. Płyty te wykonuje się na deskowaniu (Fot. 4), a ich betonowanie nie jest łatwe, gdyż świeża mieszanka betonowa, nawet gdy ma konsystencję mokrą, zsuwa się po deskowaniu (zwłaszcza podczas zagęszczania betonu).

Rys. 1 – Drewniana więźba dachowa jest tutaj całkowicie oddzielona od pomieszczeń na poddaszu obudową z płyt żelbetowych; wełnę mineralną układa się bezpośrednio na płytach i osłania od góry membraną dachową
Fot. 4 – Zrobienie cienkich płyt żelbetowych nad poddaszem wymaga pełnego deskowania; ich zbrojenie musi być zaprojektowane indywidualnie, a szczególnie trudne jest betonowanie ich na skosach dachu

Zaletą obudowy z płyt żelbetowych jest bardzo dobre usztywnienie dachu (Fot. 5 i 6). Efekt ten da się jednak osiągnąć w prostszy i tańszy sposób, stosując – przy tradycyjnej obudowie z płyt g-k – metalowe ściągi z blachy ocynkowanej, mocowane do krokwi po przekątnych.

Fot. 5 – Samonośne płyty obudowy poddasza nie są połączone mechanicznie z drewnianą konstrukcją dachu
Fot. 6 – Żelbetowa obudowa poddasza usztywnia dom, a szczególnie połączone z nią ściany szczytowe

Za pozytywną cechę żelbetowej obudowy poddasza można również uznać to, że nie będzie się ona rysować pod wpływem odkształceń dachu. Jednak takie zarysowania nie grożą także poprawnie wykonanej zabudowie z płyt g-k, mocowanej do rusztu z metalowych profili, podwieszanych do konstrukcji dachu za pomocą elastycznych wieszaków.

Na koniec warto pamiętać, by przy porównywaniu kosztów wykonania obudowy poddasza – z płyt żelbetowych i płyt g-k – uwzględnić, że ta pierwsza będzie na koniec wymagać tynkowania na mokro.

Uwaga! Jeśli zdecydujemy się na żelbetową obudowę poddasza, nie ma raczej potrzeby układania na niej folii paroizolacyjnej. Wydaje się, że opór dyfuzyjny i pojemność wilgotnościowa płyt betonowych są na tyle duże, że w wystarczającym stopniu same będą pełnić rolę opóźniacza przepływu pary wodnej do ocieplenia dachu.

Zobacz także
Okap to jeden z podstawowych elementów wyposażenia kuchni, który należy dostosować do warunków lokalowych....
Kiedyś wszystkie ościeża, czyli otwory w ścianach zewnętrznych, w których miały być zamontowane okna, z...
Fot. Vaillant
Wszystkie urządzenia grzewcze trzeba okresowo serwisować. Dotyczy to oczywiście także powietrznych pomp ciepła....
Fot. archiwum Czytelnika
Nie jest przyjemne dla mieszkańców, gdy co pewien czas ich kuchnia wypełnia się obcymi zapachami kuchennymi,...