Jak powinno się poprawnie łączyć jętki z krokwiami?

Więźby krokwiowo-jętkowe to chyba najczęściej wykonywane w Polsce konstrukcje dachów stromych. Mimo to w wielu z nich główne elementy, czyli krokwie i jętki są niepoprawnie połączone. Niektórzy wykonawcy przypisują bowiem jętkom inną rolę niż rzeczywiście pełnią one w tego typu dachach.

Jętki są elementami ściskanymi, a nie rozciąganymi, jak się czasem uważa. W więźbie krokwiowo-jętkowej jętka rozpiera parę krokwi mniej więcej w połowie ich długości (Rys. 1), dzięki czemu mogą być one dłuższe (a sam dach większej rozpiętości) lub mieć mniejsze przekroje poprzeczne (oszczędza się na drewnie).

Dzięki jętkom ugięcia dachu są też zdecydowanie mniejsze niż wtedy, kiedy ich nie ma. Dotyczy to zarówno odkształceń dachu pod wpływem jego ciężaru własnego (krokwie mają dodatkowe podparcie w środku swej długości), jak również wywołanych poziomym parciem i ssaniem wiatru. Ponieważ parcie jest zdecydowanie większe niż ssanie, więc dzięki jętkom bardziej naciskana połać dachu może przenieść część obciążeń na drugą.

Czasem jętki, zwłaszcza w mniejszych dachach, nie są zamocowane w połowie krokwi, lecz nieco wyżej – tak, by po podwieszeniu do nich sufitu, pomieszczenia mieszkalne na poddaszu miały wystarczającą wysokość. Nie zmienia to oczywiście ich funkcji, jako dodatkowych podpór dla krokwi.

Rys. 1 – Dzięki jętkom rozpierającym krokwie, ich odkształcenia spowodowane działaniem zarówno ciężaru własnego dachu, jak i wiatru są zdecydowanie mniejsze niż gdyby jętek nie było

POŁĄCZENIE NIEPOPRAWNE

Przykładem takiego niewłaściwego połączenia jest dostawienie jętek do boku krokwi i skręcenie ich śrubami (Fot. 1 i 2). Wynika to najpewniej z potraktowania jętek jako elementów rozciąganych, lecz nawet gdyby tak było, to taki sposób łączenia tych elementów wcale nie jest mocny. Nie należy też zapominać, że elementy drewniane często pękają wzdłuż, co dodatkowo może osłabiać połączenie.

Fot. 1 – Niepoprawne połączenie jętek z krokwiami; najprawdopodobniej wykonawca uważa, że są one elementami rozciąganym, co w poprawnie wykonanym dachu nie jest prawdą
Fot. 2 – Nawet dwie śruby łączące końce jętek z bokami krokwi nie zagwarantują pewności połączenia

Warto w tym miejscu podkreślić, że jętka jest rozciągana tylko wtedy, gdy krokwie rozjeżdżają się na murłatach.

Przyczyną takiego stanu może być za słabe połączenie krokwi z murłatami lub niewłaściwe zakotwienie tych ostatnich w konstrukcji budynku. Czasem powodem może też być odchylanie się ścian domu, spowodowane błędami projektowymi lub wykonawczymi, ale taka sytuacja dotyczy przede wszystkim budynków drewnianych.

Trzeba też zdawać sobie sprawę z tego, że taka rozciągana jętka stanowi dla krokwi dodatkowe obciążenie, które mogłoby przyspieszyć zniszczenie całego dachu.

1
Zobacz także

Spoczywające na ścianach nośnych żelbetowe wieńce stropowe mają dla konstrukcji domów murowanych ogromne znaczenie. Dzięki nim nie tylko obciążenia ze stropów są w miarę równomiernie przekazywane na podpierające je ściany. Poprawnie wykonane wieńce usztywniają też cały budynek, przez co znacząco wzrasta jego odporność na nierównomierne osiadanie gruntu. Jedyny problem z wieńcami stropowymi jest taki, że wykonane są z „zimnego” żelbetu, przez co ściany zewnętrzne w tym miejscu mogą […]

.

Dla zagwarantowania domownikom pełnego komfortu podczas korzystania z łazienki, powinna być w niej utrzymywana temperatura wyższa niż w pozostałych pomieszczeniach domu. Najlepiej jeśli jest to 25ºC. Wbrew pozorom ogrzanie niedużej łazienki do takiej temperatury wcale nie jest jednak sprawą prostą. W małej łazience z oknem, zwłaszcza znajdującej się na poddaszu, trudno jest bowiem znaleźć miejsce na odpowiednio duży grzejnik drabinkowy lub płytowy. Wanna, prysznic, umywalki […]

.
Fot. Velux

Odpowiednio dobrane i prawidłowo rozmieszczone okna dachowe mają duży wpływ na energooszczędność budynku, doświetlenie pomieszczeń światłem dziennym, a także na ich właściwą wentylację. Montaż zarówno okien, jak i rolet przyniesie oczekiwane rezultaty, jeśli będziemy z nich aktywnie korzystać. Na ogół jednak żyjemy w pośpiechu i często zapominamy o wietrzeniu i regulacji nagrzewania pomieszczeń. Produkty elektryczne VELUX ułatwiają dbanie o jakość powietrza w domu i jednocześnie o bezpieczeństwo oraz komfort mieszkańców. Na sterowanie […]

.

Garaż – szczególnie taki, w którym mają się zmieścić dwa samochody – zajmuje sporo miejsca. W czasach, gdy praktycznie wszystkie domy jednorodzinne miały piwnice, przeważnie właśnie w nich umieszczano garaże. Takie rozwiązanie nie było jednak wygodne dla domowników, ani też dobre dla samego garażu, który łatwo mogła zalać większa ulewa. Największym problemem było to, że zjazd do garażu, który znajdował się poniżej terenu, musiał być […]

.