Jak powinno się opierać drewniane słupy na betonowym stropie?

W niektórych więźbach dachowych krokwie przenoszą wszystkie obciążenia z dachu nie tylko na murłaty, zamocowane do ścianek kolankowych, ale także – za pośrednictwem płatwi i drewnianych słupów, nazywanych dawniej stolcami – na żelbetowy strop nad parterem.

Takie rozwiązania spotykane są nie tylko w dużych więźbach płatwiowo-kleszczowych, ale także tych mniejszych – krokwiowo-jętkowych, które są najczęściej stosowane w domach jednorodzinnych ze stromymi dachami.

Choć w większości sytuacji więźby te całkiem dobrze obeszłyby się bez dodatkowych podparć (Fot. 1), to jednak zastosowanie w miejscach łączenia jętek z krokwiami dodatkowo dwóch równoległych płatwi, opartych na ścianach szczytowych i kilku drewnianych słupach, trudno uznać za błąd konstrukcyjny. Dzięki nim część obciążeń z dachu zostanie przeniesiona na strop żelbetowy (Fot. 2), odciążając tym samym ścianki kolankowe (co dla ich stabilności ma duże znaczenie) oraz czyniąc konstrukcję dachu zdecydowanie stabilniejszą.

Fot. 1 – W większości polskich domów jednorodzinnych dachy mają więźby krokwiowo-jętkowe, oparte jedynie na murłatach, zamocowanych w wieńcach dachowych wykonanych na ścianach kolankowych
Fot. 2 – Zdarzają się czasem takie więźby, w których krokwie w miejscu mocowania jętek, są dodatkowo oparte na płatwiach i na drewnianych słupach (tutaj tymczasowo – na stemplach z okrąglaków)

DREWNIANE SŁUPY NA BETONIE

Decydując się na takie rozwiązanie więźby dachowej warto zadbać o właściwe oparcie słupów na betonowej płycie stropu. Nie powinno być ono bezpośrednie, lecz przez kawałek deski (Fot. 3), której wymiary nie muszą być większe od wymiarów podstawy słupa (Fot. 4). Nie pełni ona roli stopy fundamentowej, której zadaniem jest zmniejszyć naciski przekazywane na przykład z żelbetowego słupa na grunt. Kawałek deski w tym miejscu stosuje się bowiem nie dla ochrony przed uszkodzeniem betonu, lecz właśnie słupa.

Fot. 3 – Słupy z drewnianych krawędziaków, podpierające więźbę dachową, nie powinny stać bezpośrednio na stropie, lecz na podkładkach z kawałków desek
Fot. 4 – Podkładka z desek nie musi być większa od podstawy słupa – na zdjęciu widać, że koniec przydługiej deski wcale nie przylega do stropu

Wprawdzie wytrzymałość wzdłuż włókien drewna może być nawet większa od betonu, ale nie należy się raczej obawiać, że słup postawiony na żelbetowym stropie może uszkodzić jego powierzchnię. Nie stanie się tak przede wszystkim dlatego, że rzeczywisty przekrój słupa jest większy niż by to wynikało z wytrzymałości drewna, ponieważ przy jego projektowaniu trzeba jeszcze uwzględnić, że może się on wyboczyć.

Podkładka z deski ma jedynie sprawić, że podstawa słupa będzie przylegała całą powierzchnią do stropu. Nie da się tego osiągnąć jedynie przez precyzyjne przycięcie końca słupa prostopadle do jego długości, gdyż akurat w miejscu jego postawienia powierzchnia stropu wcale nie musi być idealnie pozioma, a więc obie powierzchnie nie zawsze będą „kompatybilne”.

Jeśli słup będzie opierał się tylko częścią swojego przekroju na betonie, może dojść do jego rozłupania wzdłuż słojów i oczywiście spowoduje to spadek jego nośności. Właśnie żeby tego uniknąć, ustawia się słup na kawałku deski. Ponieważ prostopadle do usłojenia drewno jest miękkie, więc zadziała w tym miejscu jak elastyczna i skuteczna, a przy tym bardzo tania przekładka, dzięki której obciążenia będą przez słup przekazywane na strop całą powierzchnią jego podstawy.

Pod deskę powinno się podłożyć kawałek papy asfaltowej, który oddzieli drewno od betonu (Rys. 1). Warto to zrobić nawet wtedy, gdy od wykonania stropu do montażu więźby dachowej minęło na tyle dużo czasu, że z betonu zdążył już odparować nadmiar wody technologicznej. Po prostu drewno reaguje inaczej na zmiany wilgotności powietrza niż beton i lepiej z zasady oddzielać je od siebie warstwą izolacji przeciwwilgociowej. A już na pewno wtedy, gdy słup wypada w pomieszczeniu (lub na jego granicy), w którym planowane jest wykonanie szczelnej izolacji podłogowej (Fot. 5).

Rys. 1 – Pod deskę powinno się podłożyć kawałek papy asfaltowej, by drewno nie stykało się bezpośrednio z betonem, nawet takim, z którego wyparowała już woda technologiczna
Fot. 5 – Gdy w pomieszczeniu ma być wykonana izolacja przeciwwilgociowa, to bez papy pod deską, na której opiera się słup podpierający płatew, nie da się zachować jej ciągłości

więcej na ten temat:

Jak wykończyć drewniane słupy więźby dachowej, stojące na stropie poddasza?

Czy lepsza jest więźba tradycyjna, czy prefabrykowana?

Jakie drewno jest najlepsze na więźbę dachową?

Jak powinien być zbudowany dach stromy?

Zobacz także

W domach jednorodzinnych ze stromymi dachami więźby dachowe mają najczęściej konstrukcję krokwiowo-jętkową. Budynki te są bowiem zbyt szerokie, żeby można było w nich zastosować proste więźby krokwiowe i zbyt wąskie, by konstrukcja dachu musiała być płatwiowo-kleszczowa. Ze względu na dużą popularność dachów krokwiowo-jętkowych mogłoby się wydawać, że nie powinny się w nich zdarzać błędy – ani wykonawcze, ani projektowe. Tymczasem wcale tak nie jest. Najczęstszym z błędów jest niepoprawne […]

.

Kuchnia musi być przede wszystkim wygodna w użytkowaniu, jednak nie bez znaczenia jest również jej estetyka. W niej przygotowuje się bowiem posiłki, a na doznania smakowe osób je spożywających ma wpływ – obok umiejętności kucharza, receptury potraw oraz jakości użytych składników – także wygląd tego miejsca. Planując rozmieszczenie oraz rodzaj, wielkość i kolorystykę kuchennych mebli i urządzeń, trzeba kierować się – oprócz gustu i upodobań domowników […]

.

Gdy na budowie widzi się solidny żelbetowy strop nad parterem, aż trudno uwierzyć, że po zdjęciu stemplowania ugnie się on już pod własnym ciężarem. A przecież później będą go jeszcze obciążać podłoga, ściany działowe, meble oraz mieszkańcy i ich goście. Tymczasem prawda jest taka, że każdy strop, podobnie jak każda obciążana belka, ugina się mniej lub bardziej. I nie ma znaczenia, czy jest on żelbetowy, drewniany czy stalowy. Dlatego […]

.

W betonowych elementach konstrukcji domu murowanego, takich jak stropy, schody i słupy, a w budynkach niepodpiwniczonych – także podkład podłogi na gruncie, znajduje się dużo wilgoci technologicznej. To samo dotyczy jego murowanych ścian, zwłaszcza gdy są wykonane z bloczków betonu komórkowego lub wapienno-piaskowych. Wilgoci tej warto się pozbyć przed przystąpieniem do dalszych prac budowlanych, ale nie jest to wcale łatwe. Najtrudniej jest to zrobić wtedy, gdy dom ma być wybudowany w ciągu […]

.