Jaki rodzaj wentylacji wybrać?
9 listopada 2021

WENTYLACJA MECHANICZNA WYWIEWNA

Ten rodzaj wentylacji umożliwia usuwanie z domu jednakowych (lub dostosowanych do potrzeb mieszkańców) ilości zużytego powietrza przez cały rok, niezależnie od warunków atmosferycznych panujących za oknem. Zapewnia to wentylator zbiorczy (Rys. 3) – jeden lub kilka, jeśli dom jest większy. Jest on połączony rurami z pomieszczeniami „mokrymi”, z których pobiera powietrze, a następnie usuwa je na zewnątrz przez wyrzutnię, usytuowaną w ścianie lub dachu domu.

Nawiew świeżego powietrza odbywa się tu na takiej samej zasadzie, jak przy w wentylacji naturalnej, czyli przez nawiewniki okienne lub ścienne. Inwestycyjnie koszt takiego rozwiązania jest podobny jak przy wentylacji naturalnej, ponieważ wprawdzie należy kupić wentylator i rozprowadzić przewody wywiewne, ale nie trzeba budować kominów z kanałami wentylacyjnymi.

Natomiast użytkowanie takiej wentylacji oczywiście kosztuje, bo wentylator zużywa prąd. Nie są to jednak duże wydatki – na pewno warte tego by mieć stałą wymianę powietrza w domu przez cały rok. Niektórym może przeszkadzać ciągły szum wentylatora i powietrza w przewodach, ale można go ograniczyć przez wykonanie odpowiedniej izolacji akustycznej przewodów i samego wentylatora.

NASZA RADA. To skuteczny sposób na wentylowanie domu, pod warunkiem zapewnienia stałego napływu świeżego powietrza do pomieszczeń „czystych”. Pamiętajmy jednak, że za prąd do wentylatora trzeba będzie płacić; w niewielkim też stopniu ograniczymy zimą zużycie energii do podgrzewania powietrza w domu.

Rys. 3 – Schemat działania wentylacji mechanicznej wywiewnej, która gwarantuje stałe usuwanie zużytego powietrza z domu przez cały rok
Rys. 4 – Schemat działania wentylacji mechanicznej nawiewnej; świeże powietrze jest w niej wtłaczane do domu, a zużyte – usuwane przez nieszczelności

WENTYLACJA MECHANICZNA NAWIEWNA

Ten rodzaj wentylacji (Rys. 4), będący przeciwieństwem wywiewnej, jest mało popularny. W domu, w którym zastosowano taki system, świeże powietrze tłoczone jest do wnętrz za pomocą raczej kilku wentylatorów. Dzięki wytworzonemu przez to nadciśnieniu, zużyte powietrze ma być usuwane na zewnątrz przez różnego rodzaju nieszczelności, których zwykle w budynku nie brakuje.

Pomijając to, że takim systemem wentylacji trudno sterować, nasuwa się pytanie, co będzie, gdy dom okaże się bardzo szczelny. Nie ma oczywiście obawy, że dom zostanie napompowany jak balon; pewne jest jednak, że po prostu wtedy wentylacja taka przestanie działać.

Tak więc, choć są zwolennicy tego rodzaju wentylacji, trudno raczej dopatrzeć się w niej zalet.

NASZA RADA. Może nie mamy racji, ale nie radzimy stosować tego rodzaju wentylacji w swoim domu.

WENTYLACJA MECHANICZNA NAWIEWNO-WYWIEWNA Z REKUPERACJĄ

Straty ciepła związane z wymianą powietrza w domu stanowią bardzo istotną pozycję w bilansie energetycznym budynku, tym większą, im lepiej izolowane termicznie są jego przegrody zewnętrzne. Tymczasem żaden z wymienionych wcześniej rodzajów wentylacji nie pozwala na znaczące ograniczenie zużycia energii na cele grzewcze.

Takim rodzajem jest dopiero wentylacja mechaniczna nawiewno-wywiewna z odzyskiem ciepła, czyli rekuperacją (Rys. 5). W tym systemie zarówno usuwanie powietrza zużytego, jak i nawiew świeżego odbywa się oddzielnymi przewodami, z których każdy kończy się w pomieszczeniu anemostatem. Przewody te spotykają się w centrali wentylacyjnej (Fot. 5).

W niej ciepło z powietrza usuwanego z pomieszczeń, zanim przez wyrzutnię opuści dom, ogrzewa świeże powietrze, które jest zasysane z zewnątrz, przez czerpnię znajdującą się najczęściej w ścianie domu.

Rys. 5 – Schemat działania wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej z odzyskiem ciepła
Fot. 5 – Centrala wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła nie jest duża i może być zlokalizowana w różnych miejscach domu

W przewodach instalacyjnych ruch powietrza – zużytego i świeżego – jest wymuszony przez wentylatory o małej mocy, a przekazywanie ciepła następuje w wymienniku (rekuperatorze) w taki sposób, że „stare” powietrze nie miesza się z „nowym”.

Ponieważ nawiew świeżego powietrza do pomieszczeń odbywa się oddzielnymi przewodami (Fot. 6 i 7), okna mogą być w nich całkowicie szczelne i nie wymagają nawiewników. Można też ich nie otwierać, dzięki czemu mniej hałasu dociera z zewnątrz do domu (nie generują go też nowoczesne centrale wentylacyjne, które pracują prawie bezgłośnie). Z tego powodu mniej też dostaje się do domu kurzu z otoczenia, co radykalnie zmniejsza potrzebę odkurzania pomieszczeń (oszczędność czasu, pracy i prądu).

Fot. 6 – Powietrze jest nawiewane do pomieszczeń „czystych” i odbierane z „brudnych” za pomocą sztywnych albo elastycznych przewodów
Fot. 7 – Jedynym elementem wentylacji mechanicznej widocznym na suficie pomieszczeń są anemostaty nawiewne lub wywiewne

Najważniejsze jednak zalety wentylacji z rekuperacją to dostosowana do potrzeb mieszkańców skuteczność wentylowania całego domu przez cały rok bez względu na pogodę oraz możliwość odzyskania prawie całej energii, zużytej na podgrzanie świeżego powietrza (sprawność nowoczesnych rekuperatorów wynosi ponad 90%).

Do tego nakłady na wentylację mechaniczną nie są takie znaczne, jak się powszechnie sądzi. Jeśli odliczy się bardzo duży koszt wykonania murowanych lub prefabrykowanych przewodów i kominów wentylacji naturalnej, a także nawiewników okiennych to różnica w wydatkach pomiędzy tymi dwoma rodzajami wentylacji wyniesie około 6-8 tysięcy zł, czyli tyle, ile przeciętnie kosztuje centrala wentylacyjna.

Jedno jest natomiast pewne – inwestycja w wentylację z rekuperacją to zdecydowanie lepszy komfort przebywania we własnym domu. Istotne są też oszczędności na kosztach ogrzewania domu (także po uwzględnieniu wydatków na prąd zużywany przez wentylatory oraz na wymianę filtrów).

To są także powody, dla których coraz więcej osób, budujących obecnie domy, decyduje się na zrobienie w nich takiej właśnie wentylacji.

NASZA RADA. To najlepszy rodzaj wentylacji. Nie tylko gwarantuje nam komfort, związany ze stałą wymianą powietrza, ale też pozwala istotnie oszczędzać energię, zużywaną do ogrzewania domu.

Zobacz także
W domach jednorodzinnych najczęściej stosowane są stropy gęstożebrowe – z częściowo prefabrykowanymi...
Wióry osikowe, podobnie jak wykonane z różnych gatunków drzew gonty, należą z pewnością do materiałów...
Fot. Vaillant
Można oczywiście – nawet w sposób komfortowy – ogrzewać dom niewielkim kosztem. Jest to jednak...
Fot. Sokółka Okna i Drzwi
Myli się ten, kto myśli, że w oknach drewniano-aluminiowych część profili jest wykonanych z drewna, a...