Jak poprawnie powinien być zbudowany dach „kanadyjczyka”?
23 marca 2021

Warto, by zasady wykonywania dachów w technologii „kanadyjskiej”, czyli lekkiego szkieletu drewnianego, poznali nie tylko inwestorzy zainteresowani budową domu z drewna. Coraz więcej bowiem takich więźb dachowych można spotkać na popularnych w Polsce budynkach murowanych.

„Kanadyjskie” konstrukcje dachowe (Fot.1), zwłaszcza te wykonywane z częściowo prefabrykowanych elementów, przewyższają pod każdym względem tradycyjne więźby, wykonywane na budowie przez cieśli, najczęściej z elementów przygotowanych z wilgotnego i źle zaimpregnowanego drewna.

Fot. Wojciech Nitka
Fot. 1 – Dach domu budowanego w technologii lekkiego szkieletu drewnianego wykonuje się z takich samych elementów, jak jego ściany i stropy – użyte elementy różnią się jedynie wysokością przekroju

DREWNO NA WIĘŹBĘ

Elementy na konstrukcję dachu, podobnie jak stropyściany budynku wznoszonego w technologii szkieletowej wykonuje się z drewna iglastego. Jest ono suszone komorowo, dzięki czemu nie musi być dodatkowo zabezpieczane chemicznie (z wyjątkiem podwalin stykających się ze ścianami fundamentowymi).

Wszystkie elementy konstrukcyjne są czterostronnie strugane, mają sfazowane krawędzie oraz jednakową grubość 38 mm. Gdy jest potrzeba, by miały większą nośność, zbija się w jedną całość kilka takich samych elementów lub wybiera elementy o większej wysokości przekroju (Fot. 2), na przykład 140, 185, 235 lub 285 mm.

Fot. Wojciech Nitka
Fot. 2 – Elementy więźby wykonane są z drewna suszonego komorowo, czterostronnie struganego i ze sfazowanymi krawędziami; łączy się je na gwoździe (na budowie) lub metalowe płytki kolczaste (w wytwórni przy użyciu specjalnych pras)

Fot. Wojciech Nitka
Fot. 3 – Krokwie dachu wykonywanego w technologii lekkiego szkieletu drewnianego standardowo mają rozstaw co 60 cm; jeśli nie jest na nich wykonywane sztywne poszycie z płyt wiórowych, połacie dachu usztywnia się metalowymi taśmami

KONSTRUKCJA DACHU

Dach powinien mieć odpowiednią nośność i sztywność, a także dobrą izolacyjność cieplną i akustyczną.

W lekkim budownictwie szkieletowym stosuje się w zasadzie dwa rodzaje konstrukcji dachowych – krokwiową, wybieraną przy niewielkich rozpiętościach dachu oraz krokwiowo-jętkową.

Konstrukcję krokwiową stosuje się w małych, parterowych domach jednorodzinnych z poddaszem nieużytkowym. Ściany takich budynków są stężone belkami stropowymi układanymi prostopadle do ściany podłużnej, czyli równolegle do krokwi.

Według obowiązujących w Kanadzie tabel projektowych wysokość przekroju krokwi nie powinna być mniejsza niż 140 mm, przy typowym dla tego typu budownictwa ich osiowym rozstawie, równym 60 cm (Fot. 3).

Konstrukcja krokwiowo-jętkowa stosowana jest przy większych rozpiętościach dachu, a jętki umieszczane mniej więcej w połowie rozpiętości krokwi stanowią dla nich dodatkowe podparcie. W domach, w których przestrzeń pod dachem jest przeznaczona na cele mieszkalne, jętki stanowią konstrukcję stropu nad użytkowym poddaszem.

Ze względu na większe rozpiętości takich dachów, a także potrzebę umieszczenia w połaci dachu dużej części izolacji cieplnej, stosuje się krokwie o większym przekroju – na przykład 185 mm, przy zachowaniu ich standardowego osiowego rozstawu, czyli 60 cm.

Zarówno w krokwiowej, jak i krokwiowo-jętkowej konstrukcji dachu, krokwie mogą być w kalenicy łączone bezpośrednio ze sobą czołowo lub za pośrednictwem deski kalenicowej, biegnącej poprzez całą długość budynku.

W konstrukcji krokwiowej dolne końce krokwi opierają się na górnym oczepie ścian zewnętrznych budynku. Podobne rozwiązanie może być stosowane w konstrukcji krokwiowo-jętkowej, choć tutaj krokwie opiera się najczęściej na podwalinie przybitej do poszycia stropu.

Nowoczesnym rozwiązaniem w zakresie konstrukcji dachu są prefabrykowane wiązary dachowe (Fot. 4), których elementy łączone są na płytki kolczaste. Wiązary te można wykorzystywać zarówno w domach parterowych, jak i z poddaszem użytkowym – świetnie sprawdzają się też w domach murowanych.

Fot. Wojciech Nitka
Fot. 4 – Użycie do budowy dachu prefabrykowanych w wytwórni wiązarów zdecydowanie przyspiesza prace budowlane
Zobacz także
Tynkowanie ścian jest zadaniem, do którego trzeba się solidnie przygotować. Jednak każdy może to zrobić po...
Fot. Vaillant
Dzięki szybkiemu rozwojowi fotowoltaiki coraz więcej prądu elektrycznego jest wytwarzane z energii słonecznej,...
Fot. SOKÓŁKA OKNA I DRZWI
Dużych okien, pełniących jednocześnie funkcję drzwi tarasowych lub balkonowych, już choćby ze względu na...
Fot. VELUX
Nowe trzyszybowe okna dachowe VELUX gwarantują domownikom jeszcze wyższe niż dotychczas parametry energooszczędności,...