Jaki dach jest lepszy: stromy czy płaski?
7 marca 2018

listek54Zadaniem dachu jest ochrona domu przed opadami atmosferycznymi. Dlatego w naszym klimacie, gdzie jest ich stosunkowo dużo, najbardziej popularne są dachy strome, nazywane też wysokimi albo spadzistymi. Dachy płaskie, dominujące w krajach o gorącym klimacie, można u nas spotkać przede wszystkim w budynkach o nowoczesnej architekturze.

Nie zawsze jednak tak było. W latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych zbudowano u nas bardzo dużo domów jednorodzinnych z płaskimi dachami. Budynki te, nazywane „kostkami” ze względu na prostopadłościenną bryłę, są wciąż jeszcze obecne w naszym krajobrazie.

Ich właściciele nie zaliczają się pewnie do zwolenników płaskich dachów, gdyż z własnymi – wykonanymi w złej technologii i z kiepskich materiałów – mają do dzisiaj poważne kłopoty. Wciąż zdarza się, że dachy te przeciekają i przemarzają lub ich sufity pokrywają się w chłodniejszych porach roku wilgotnymi plamami. Chyba że zostały one już gruntownie przebudowane lub zastąpione… dachami stromymi.

To prawdopodobnie właśnie w reakcji na „domy-kostki”, większość z wybudowanych w ciągu ostatnich dwudziestu pięciu lat domów ma dachy strome, choć nie należy też zapominać, że są one bardzo mocno osadzone w naszej kulturze materialnej (Fot. 1 i 2).

Fot. 1 – Dachy domów krytych słomianą strzechą musiały mieć duży spadek, bo inaczej przeciekałyby albo zawaliły się pod ciężarem śniegu
Fot. 2 – Nawet niewielkie budynki gospodarcze przykrywano kiedyś dachami stromymi, które nie przeciekały nawet przy niezbyt szczelnym pokryciu

SZCZELNE I TRWAŁE

Obecnie nie ma już problemów materiałowych i technicznych, by zarówno dach stromy, jak i płaski, wykonać w sposób szczelny i trwały oraz taki, żeby nie tylko nie przemarzał, ale doskonale chronił przed ucieczką ciepła z domu. Jeśli zdarza się, że – niezależnie od rodzaju – z którymś z nowych dachów są kłopoty, to wynikają one zwykle z błędów wykonawczych lub zastosowania nieodpowiednich materiałów.

Dachy strome. Najłatwiej jest oczywiście zrobić dach stromy, pod którym nie ma mieszkalnego poddasza (Rys. 1a). Ocieplenie jest wtedy ułożone na stropie parteru. Gdyby nawet, przez nieszczelne pokrycie dachu, nakapało na nie trochę wody, to nie stanie się nic złego, gdyż bardzo szybko wyschnie ono pod dobrze przewietrzanym dachem.

Trudniej jest oczywiście, gdy przestrzeń pod dachem ma być zamieszkała (Rys. 1b), bo ociepleniu i konstrukcji dachu grozi wtedy zawilgocenie zarówno z zewnątrz (przez pokrycie), jak i z wnętrza domu (przez zabudowę poddasza).

Dachy płaskie. Kiedyś dach płaski najłatwiej można było uchronić przed przeciekaniem, gdy wykonane z małym spadkiem pokrycie, chroniące go przed opadami atmosferycznymi, było oddzielone od ułożonego na stropie ocieplenia wentylowaną przestrzenią (Rys. 1c).

Dzisiaj, dzięki produkcji płyt polistyrenu ekstrudowanego, można zbudować dach płaski o odwróconym układzie warstw. W takim dachu (Rys. 1d), ułożoną bezpośrednio na stropie izolację przeciwwilgociową na przykład z papy termozgrzewalnej, chroni – praktycznie nienasiąkliwe – ocieplenie z polistyrenu ekstrudowanego, osłonięte od góry warstwą żwiru lub substratu glebowego, obsadzonego roślinnością („zielony dach”).

Rys. 1 – Najpopularniejsze rodzaje dachów stromych i płaskich

WPŁYW DACHU NA ARCHITEKTURĘ DOMU

Dach ma ogromny wpływ na wygląd domu. Przede wszystkim oczywiście dach stromy, który bardzo często jest dominującym elementem bryły budynku. Ale dach płaski też ma znaczący wpływ na architekturę, właśnie przez to, że go nie widać.

Na to, jaki będzie dach naszego domu, największy wpływ mamy oczywiście my sami jako inwestorzy, wybierając projekt z katalogu lub zamawiając jego wykonanie u architekta. Przed podjęciem ostatecznej decyzji przyjrzyjmy się jednak, jakie dachy mają domy w najbliższej okolicy naszej działki, by nasz dom nie wyróżniał się jak „złoty ząb”. Oczywiście nie oznacza to, że nie da się tak zaprojektować domu na przykład z płaskim dachem, by dobrze wkomponował się w towarzystwo budynków strzeliście krytych dachówką ceramiczną czy drewnianym gontem.

1
Zobacz także

Balkony – cały czas wystawione na destrukcyjne działanie czynników atmosferycznych – to jedne z najbardziej narażonych na niszczenie elementów domu. Zazwyczaj też są trudnymi do całkowitego wyeliminowania mostkami termicznymi w ścianach zewnętrznych. Dlatego warto się zastanowić, czy balkony są potrzebne w domu jednorodzinnym, którego mieszkańcy mają na wyciągnięcie ręki własny ogród. W najgorszej sytuacji są bardzo popularne żelbetowe balkony wspornikowe, których wystająca ze ściany płyta jest zamocowana jedną […]

.

Wiadomo, że każdy dom powinien być budowany przez wykonawców, którzy są rzetelni i dobrze znają swój fach. Jest to jednak szczególnie ważne wtedy, gdy dom ma mieć ściany jednowarstwowe, wymurowane z bloczków betonu komórkowego Ytong Energo+. Są one bowiem produkowane z dużą dokładnością wymiarową, więc bardzo źle znoszą bylejakość wykonawczą, która – niestety – zdarza się jeszcze czasem na polskich budowach. Ściany jednowarstwowe, wymurowane z bloczków Ytong […]

.

Ściany działowe z płyt gipsowo-kartonowych, przykręconych z obu stron do szkieletu z metalowych profili, wypełnionego w środku wełną mineralną, to bardzo dobre pod wieloma względami rozwiązanie. Mimo to jest ono sporadycznie wybierane przez osoby budujące nowy dom. Rzadko też budynki z takimi ścianami znajdziemy w katalogu projektów gotowych. Zarówno projektanci, jak inwestorzy indywidualni, zwykle decydują się na ściany działowe, zrobione z tego samego materiału, co ściany nośne domu, […]

.

Kominek wolnostojący, zwany popularnie kozą, pełni nie tylko funkcje estetyczno-rekreacyjne – da się nim także skutecznie podnieść temperaturę w pomieszczeniu, w którym został zamontowany. Czyni to nie tylko przez konwekcję, gdy ogrzewane przez jego obudowę powietrze krąży po pokoju, ale także w znacznym stopniu przez promieniowanie. Ten drugi sposób przekazywania ciepła może być problemem, jeśli w bliskiej odległości od kominka znajduje się ściana, która nie jest w całości wykonana z materiałów odpornych na wysoką temperaturę. KOMINEK NAGRZEWA […]

.