Czy cokół można otynkować w podobny sposób jak ściany domu?
20 sierpnia 2020

Jeszcze do niedawna cokoły wokół domu chroniono przed uszkodzeniami i niszczącymi czynnikami atmosferycznymi przede wszystkim przez wymurowanie ich zewnętrznej warstwy z cegły klinkierowej lub obłożenie górnego fragmentu ścian fundamentowych płytkami z gresu lub kamienia. Teraz coraz częściej spotyka się domy, które mają cokół wykończony dekoracyjnym tynkiem mozaikowym.

Ma to najpewniej związek z popularnością ścian dwuwarstwowych, w których zewnętrzna warstwa ociepleniowa ze styropianu lub wełny mineralnej jest wykończona tynkiem cienkowarstwowym. Użycie tynku mozaikowego – który jest właśnie takim rodzajem tynku – sprawia, że cała elewacja domu jest – pod względem materiałowym – wykończona w jednolity sposób (Fot. 1 i 2).

Fot. 1 – Coraz częściej domy ze ścianami dwuwarstwowymi mają cokoły wykończone tynkiem mozaikowym
Fot. 2 – Tynk mozaikowy na cokole dobiera się kolorystycznie do elewacji, ale zwykle jest od niej ciemniejszy

Oczywiście używany do wykończenia cokołów tynk mozaikowy, zwany też kamyczkowym, jest zdecydowanie bardziej trwały oraz odporny na zabrudzenia, uszkodzenia mechaniczne i szkodliwe działanie warunków atmosferycznych, niż tynki cienkowarstwowe, stosowane na elewacje domów.

Sprawia to użyta do jego wykonania transparentna (przezroczysta) żywica, która jest spoiwem dla drobnego (1-3 mm) kwarcowego kruszywa. Dzięki niej tynk mozaikowy jest elastyczny i dobrze skrywający ewentualne zarysowania, czy nawet drobne pęknięcia ścian. Można go też myć bez obawy o uszkodzenie, a nawet szorować.

Tynki mozaikowe, oferowane są w bardzo wielu kolorach i odcieniach (Fot. 3) – łatwo więc można dobrać ich barwę na przykład do koloru pokrycia dachowego czy stolarki okiennej i drzwiowej. Bogatą kolorystykę zawdzięczają one odpowiedniemu doborowi kruszywa. Są jednak droższe od tynków cienkowarstwowych, używanych przy ocieplaniu domów metodą lekką mokrą, dlatego nie używa się ich do wykańczania całych elewacji domów, a jedynie ich detali takich, jak właśnie cokoły, ale też obramowania okien i drzwi, słupy podcieni czy ścian loggii.

Ułożenie tynku mozaikowego – razem z materiałem – kosztuje 50 – 70 zł/m². Jest to zatem taniej niż wymurowanie zewnętrznej warstwy cokołu z cegły klinkierowej, ale może być droższe od obłożenia go niektórymi modelami płytek gresowych.

Fot. 3 – Struktura tynku mozaikowego składa się z drobnych, kolorowych kamyczków, połączonych ze sobą za pomocą elastycznej żywicy syntetycznej
Fot. 4 – Najczęściej podkładem pod tynk mozaikowy jest cementowa warstwa zbrojąca, ułożona na płytach polistyrenu ekstrudowanego, ocieplających cokół

WYKONYWANIE TYNKÓW MOZAIKOWYCH

Układanie tynków mozaikowych na cokołach jest stosunkowo proste. Powinno się to robić w ładną, bezwietrzną pogodę, najlepiej przy dodatniej temperaturze powietrza w granicach 15-25º.

Najczęściej układa się je na ociepleniu ścian fundamentowych z płyt polistyrenu ekstrudowanego lub twardego styropianu, osłoniętych cementową warstwą zbrojącą (Fot. 4). Powinna być ona równa i gładka, nie tylko ze względów estetycznych, ale także by nie zużywać niepotrzebnie stosunkowo drogiego tynku do wyrównywania zagłębień w podkładzie.

Uwaga! Nigdy nie powinno się układać tynków mozaikowych na słabych podłożach, na przykład na osypującej się i popękanej wyprawie tynkarskiej.

Tynk mozaikowy sprzedawany jest w wiadrach i przed użyciem trzeba go jedynie dokładnie wymieszać (Fot. 5). Nie należy się przy tym stresować, gdy wymieszana masa nie ma koloru, takiego jak zamówiliśmy. Tynki mozaikowe nabierają bowiem swojej „docelowej” barwy dopiero po stwardnieniu. Przy niektórych kolorach trzeba jednak warstwę zbrojącą – przed nałożeniem tynku – pomalować farbą podkładową.

Fot. 5 – Tynk mozaikowy, po dokładnym wymieszaniu w wiadrze, jest od razu gotowy do nakładania na cokół
Fot. 6 – Tynk nakłada się równomiernie za pomocą metalowej pacy, a następnie starannie wygładza

Uwaga! Niektóre podłoża, zwłaszcza te bardziej chłonne, należy wcześniej zagruntować środkiem zalecanym przez producenta tynku. Użycie przypadkowego preparatu może uniemożliwić ewentualną reklamację tynku, gdyby na przykład zaczął odpadać.

Samo wykonanie tynków nie jest specjalnie trudne. Nakłada się je na podłoże równą warstwą za pomocą metalowej pacy (Fot. 6), wygładzając ją w jednym kierunku. Oczywiście by efekt był zadowalający trzeba to robić starannie i z wyczuciem, a przerwy w pracy zaplanować na krawędziach cokołów (Fot. 7 i 8), gdyż połączenie starego i nowego tynku na gładkiej powierzchni pozostaje zazwyczaj widoczne.

Tynki takie można też nakładać przez natrysk, ale potrzebny jest do tego specjalny sprzęt, więc na budowach najczęściej stosowana jest metoda „ręczna”.

Fot. 7 – Prace należy tak zaplanować, żeby przerwy robocze wypadały na wklęsłych i wypukłych krawędziach cokołów – nigdy w ich środku
Fot. 8 – Tynk mozaikowy dobrze jest także ułożyć od spodu ścian parteru, gdyż jest to również miejsce narażone na zachlapywanie
Zobacz także
Konieczność systematycznego podlewania roślin ogrodowych jest dla wszystkich oczywista. Bez wody nie tylko nie...
Poprawnie zaprojektowane i wykonane stropy żelbetowe mają dużą nośność, zazwyczaj znacznie większą niż...
Fot. Vaillant
Wszystkie urządzenia grzewcze trzeba okresowo serwisować. Dotyczy to oczywiście także powietrznych pomp ciepła....
Drzwi zewnętrzne pełnią kilka ważnych funkcji. Nie tylko zabezpieczają dom przed włamaniem, lecz także chronią...