Na co zwrócić szczególną uwagę przy wykonywaniu konstrukcji domu?

listek54Prace związane z budową domu, poprzedzone jego projektowaniem oraz czynnościami organizacyjno-administracyjnymi, można podzielić na konstrukcyjne, instalacyjne i wykończeniowe. Ze względów technicznych i organizacyjnych następują one po sobie w takiej właśnie kolejności, przy czym pierwsze z nich – konstrukcyjne – są nie tylko bardzo ważne dla trwałości i jakości domu, ale też przeważnie bardzo optymistyczne dla inwestora.

Konstrukcja domu składa się z fundamentów, ścian (czasem także słupów), stropu i schodów (zawsze, gdy budynek jest piętrowy lub ma użytkowe poddasze) oraz dachu. W Polsce ściany domu są przeważnie murowane, strop – żelbetowy, a dach ma strome połacie i drewnianą więźbę.
Etap budowy, w którym są wykonane wszystkie elementy konstrukcyjne domu, nazywany jest stanem surowym – otwartym, gdy w ścianach zewnętrznych nie ma okien i drzwi, i zamkniętym – gdy zostały one już w nich zamontowane. Istotne jest także, że na tym etapie budowy na dachu powinno znaleźć się też jego pokrycie – docelowe lub tymczasowe (Fot. 1). Chodzi po prostu o osłonięcie wykonanych elementów domu przed opadami atmosferycznymi, zwłaszcza gdy ma nastąpić dłuższa przerwa w robotach budowlanych (Fot. 2).

Fot. 1 – Konstrukcję domu można ochronić przed opadami plandeką ułożoną na krokwiach, ale jedynie wtedy, gdy przerwa w pracach budowlanych będzie raczej krótsza niż dłuższa
Fot. 2 – Do zakończenia stanu surowego tego domu trzeba jeszcze dokończyć więźbę dachową i przykryć ją przynajmniej tymczasowo, by topniejący śnieg i deszcz nie zawilgacały ścian i stropu

Wróćmy jednak do wspomnianego na wstępie optymizmu inwestorów, towarzyszącego temu etapowi budowy. Otóż po pierwsze – jeśli tylko trafiliśmy na dobrych wykonawców, prace postępują sprawnie i codziennie widać tego efekty w postaci szybko powstającej bryły naszego domu. Drugi powód to pieniądze. Stan surowy otwarty – tak ważny dla bezpieczeństwa i trwałości domu – to około 35% całkowitych kosztów budowy, więc budżet zaplanowany na całość naszej inwestycji ma się jeszcze wtedy całkiem dobrze.
Oczywiście warto się cieszyć ze sprawnej realizacji stanu surowego, ale dobrze jest też nie zapominać, że to dopiero 1/3 budowy – zarówno jeśli chodzi o czas, jak i o wydane pieniądze.

ROBOTY ZIEMNE

W pierwszej kolejności należy zdjąć z terenu, na którym stanie dom, warstwę ziemi roślinnej i przechować ją na później w miejscu, w którym nie będzie przeszkadzać w prowadzeniu prac budowlanych (Fot. 3). Należy to zrobić nie tylko dlatego, że jest ona – w przeciwieństwie do znajdującego się pod nią jałowego gruntu – wartościowa biologicznie, więc przyda się później w ogrodzie. Ziemia ta ma luźną strukturę i zawiera zarodniki grzybów, więc stawianie bezpośrednio na niej domu mogłoby mieć złe skutki.
Dopiero po ogrodzeniu działki oraz wytyczeniu na niej przez geodetę – za pomocą ław drutowych (Fot. 4) – obrysu naszego przyszłego domu, można przystąpić do robót ziemnych, niezbędnych do wykonania fundamentów domu.

Fot. 3 – Przed rozpoczęciem prac budowlanych trzeba z działki zdjąć warstwę ziemi roślinnej, by w dobrym stanie przetrwała do zakończenia budowy domu i przystąpienia do zakładania wokół niego ogrodu
Fot. 4 – Wytyczenie przez geodetę obrysu domu, zgodnie z projektem zagospodarowania działki jest tą czynnością urzędową, która rozpoczyna każdą budowę, zarówno dużą, jak i małą

FUNDAMENTY

Od rodzaju fundamentów, na których ma być zbudowany dom, zależy zakres prac ziemnych, które należy wykonać. Pod ławy wykonuje się, najczęściej ręcznie, wąskie wykopy (Fot. 5), natomiast pod płyty fundamentowe zwykle wybiera się grunt na głębokość 30-40 cm i zastępuje się go ubijaną warstwowo pospółką (Fot. 6); dopiero na niej układa się płyty ocieplenia z polistyrenu ekstrudowanego.

Fot. 5 – Na budowie małych domów posadowionych na tradycyjnych ławach, wykopy pod nie wykonuje się przeważnie ręcznie; gdy warunki gruntowe na to pozwalają ich ściany można zrobić pionowe i zrezygnować z deskowania przy betonowaniu ław
Fot. 6 – Płytki, powierzchniowy wykop pod płyty fundamentowe wykonuje się z zasady mechanicznie; gdy warunki na działce nie są korzystne trzeba usunąć warstwę rodzimego gruntu o grubości 30-40 cm i zastąpić go zagęszczoną mechanicznie pospółką lub żwirem

Podczas wykonywania fundamentów nie należy zapominać o instalacjach, przede wszystkim o podejściach kanalizacyjnych i przyłączu wodnym, które są prowadzone pod podłogą parteru przez ściany fundamentowe (Fot. 7) lub pod płytą fundamentową (Fot. 8). Przy czym o ile można sobie wyobrazić układanie tych przewodów po wykonaniu tradycyjnych fundamentów, o tyle zrobienie tego pod płytą fundamentową jest praktycznie niemożliwe.

Fot. 7 – Przed wypełnianiem piaskiem przestrzeni między ścianami fundamentowymi warto „wmurować” w nie odcinki rur, przez które – przed ułożeniem podkładu betonowego podłogi na gruncie – poprowadzone zostaną wszystkie podejścia kanalizacyjne i przyłącze wodne
Fot. 8 – Wszystkie przewody instalacyjne prowadzone w gruncie pod płytą fundamentową muszą zostać ułożone i wyprowadzone do góry przed jej betonowaniem; później wykonanie tych prac jest praktycznie niemożliwe i może bardzo skomplikować wykonywanie instalacji w domu

Uwaga! Jeśli po wykonaniu ław i ścian fundamentowych zamierzamy przerwać budowę na czas zimy, nie zapomnijmy o zasypaniu wykopów do poziomu terenu, najlepiej po ociepleniu ich z obu stron. Gdybyśmy bowiem zostawili ławy odkryte na zimę, to automatycznie obniżylibyśmy strefę przemarzania gruntu, co w gruntach gliniastych mogłoby grozić powstaniem wysadzin mrozowych i późniejszym pękaniem ścian nowo budowanego domu.

1
Zobacz także

Generalnie nie ma obowiązku zawierania pisemnych umów z wykonawcami. Zdaniem prawników – umowa ustna jest tak samo ważna, jak ta zapisana. Problemem jest jedynie udowodnienie swoich racji, gdy dochodzi do konfliktu między stronami, gdyż mamy wtedy jedynie słowa przeciwko słowom. Dlatego kodeks cywilny wymaga, by umowa o roboty budowlane zawarta była w formie pisemnej. Gdyby bowiem wykonawca nie wykonał powierzonych mu robót lub zrobił to niezgodnie ze sztuką […]

.

Ocieplając istniejący dom trzeba zadbać nie tylko o wszystkie przegrody, które stykają się z powietrzem zewnętrznym, a więc ściany, dach i okna. Dla ograniczenia strat ciepła w budynku ważne jest też, by zostały odpowiednio ocieplone także te ściany i stropy, które oddzielają ogrzewane pomieszczenia mieszkalne od nieogrzewanych – na przykład garażu lub piwnicy. Nie dopilnowali tego właściciele segmentu w zabudowie szeregowej, w którym ocieplono ściany zewnętrzne i dach oraz wymieniono […]

.

Mamy już działkę, projekt domu i zapewnienie dostawy prądu ze strony zakładu energetycznego, a urząd nie wniósł sprzeciwu wobec naszego zgłoszenia albo uzyskaliśmy na starych zasadach pozwolenie na budowę. Podpisaliśmy też umowę z wybranym przez nas wykonawcą. Możemy zatem przystąpić do realizacji naszych budowlanych zamierzeń… Przed rozpoczęciem budowy domu powinniśmy jednak zadbać o kilka rzeczy, za które odpowiada inwestor. Nie oznacza to oczywiście, że musi to zrobić sam, ale na pewno powinien tego […]

.

Rozbudowując dom w poziomie trzeba liczyć się z tym, że dostawiając nowy fragment budynku do istniejącego nie uda się przeważnie obu tych części trwale połączyć w jedną całość. Na ich styku zapewne prędzej czy później powstaną rysy, a może nawet wyraźne pęknięcia. Najgorzej, że są to uszkodzenia bardzo często niemożliwe do całkowitego usunięcia. A przynajmniej za rozsądne pieniądze… Dobudowanie nowej części domu do istniejącej jest – z konstrukcyjnego punktu widzenia – […]

.