Jak zrobić kamienny mostek nad oczkiem w ogrodzie?

Mostek nad oczkiem wodnym, zwłaszcza gdy ma ono wydłużony kształt, bardzo uatrakcyjnia „wodne” części ogrodów. W większości z nich takie mostki zrobione są z drewna, gdyż tak jest najtaniej i najłatwiej. Ich dużą wadą jest jedynie to, że trzeba je często konserwować, by nie zniszczyły się przedwcześnie.

Zdecydowanie bardziej trwałe od drewnianych są mostki kamienne. Do momentu rozpoczęcia przemysłowej produkcji cementu, były one wykonywane nie tylko w ogrodach, ale także na małych i dużych szlakach komunikacyjnych. Miały łukową konstrukcję, nazywaną łękiem, bezpośrednio nawiązującą do walcowych sklepień, które powszechnie stosowano do przekrywania budowli w czasach poprzedzających wynalezienie żelbetu.

W łukowym przekryciu występują przede wszystkim naprężenia ściskające, więc odpowiednio ułożone kamienie o przekroju trapezowym (Fot. 1) świetnie sobie z nimi poradzą. Ważne jedynie by takie łukowe mostki były solidnie zamocowane na – nazywanych wezgłowiem – podporach, które muszą przejąć od nich nie tylko obciążenia pionowe, ale i poziome siły rozporu.

Fot. EDIN Architektura Krajobrazu
Fot. 1 – W konstrukcji łukowej dominują naprężenia ściskające, dlatego można ją wykonać nawet z samych kamieni o trapezowym kształcie, także bez używania zaprawy

MOSTEK ŻELBETOWO-KAMIENNY

Do takich właśnie budowli nawiązuje swoją formą mostek wykonany nad sporym oczkiem wodnym (Fot. 2 i 3).

Fot. EDIN Architektura Krajobrazu
Fot. 2 – Mostek nad sporym oczkiem swoim wyglądem przypomina konstrukcje kamienne – w rzeczywistości jego elementem nośnym jest płyta żelbetowa o łukowym kształcie
Fot. EDIN Architektura Krajobrazu
Fot. 3 – Ścieżka, poprowadzona z domu do centralnej części ogrodu, przebiega przez „kamienny” mostek nad oczkiem wodnym – jej nawierzchnię wykonano z kostki betonowej

Mimo wyglądu, jego konstrukcja nie jest jednak wykonana z kamieni. Za bezpieczne przeniesienie obciążeń na brzegi oczka odpowiada tutaj płyta żelbetowa, będąca wycinkiem walca (Fot. 4).

Łukowe płyty mają oczywiście większą nośność niż płaskie, gdyż z powodu kształtu w ich przekrojach poprzecznych występują przede wszystkim naprężenia ściskające, z którymi – jak wiadomo – beton daje sobie znakomicie radę.

Gdyby obciążenia na takim łukowym mostku były zawsze równomiernie rozłożone, to byłyby on w całości ściskany i można by go zrobić jedynie z betonu. Niestety tak nie jest, gdyż w różnych jego miejscach mogą się pojawiać obciążenia skupione (na przykład osoby, które stojąc na brzegu oczka będą obserwować pływające w nim ryby).

Takie miejscowe obciążenia skupione mogą wywoływać w płycie naprężenia rozciągające i dlatego powinno się ją zazbroić prętami stalowymi. Ponieważ rozciąganie to może pojawić się w różnych przekrojach płyty, więc zbroi się ją jednakowo – zarówno górą, jak i dołem – za pomocą siatek, złożonych z prętów głównych i rozdzielczych (Rys. 1).

Fot. EDIN Architektura Krajobrazu
Fot. 4 – Konstrukcję nośną „kamiennego” mostka stanowi – będąca wycinkiem walca – żelbetowa płyta, wsparta na betonowych ścianach fundamentowych
Rys. 1 – Płytę żelbetową, będącą konstrukcją nośną mostka, zbroi się górą i dołem prętami o jednakowej średnicy i rozstawie – ich końce muszą być solidnie zakotwione w betonowych ścianach fundamentowych

Dzięki prętom zbrojeniowym, których średnicę i rozstaw powinien dla konkretnego mostka określić konstruktor, żelbetowa płyta ma dużą nośność. To dlatego jej grubość może być znacznie mniejsza niż wtedy, gdyby była ona zrobiona jedynie z kamiennych bloków.

Ponieważ mostek nad oczkiem wodnym miał być z wyglądu kamienny, więc na jego krawędziach ułożono na zaprawie cementowej odpowiednio przycięte bloki z jasnego piaskowca (Fot. 5). Powstałe podczas ich obróbki odpady nie zmarnowały się, gdyż wykorzystano je do wyłożenia brzegów i dna oczka (zobacz: Jak zrobić duże oczko wodne z dwoma źródełkami?).

Dopiero po zrobieniu kamiennych brzegów mostka (Fot. 6), wykonano – na podbudowie z piasku – jego nawierzchnię z kostki betonowej o grubości 6 cm. Ma ona większe niż zazwyczaj wymiary i swoim wyglądem przypomina granitowe bloki.

Fot. EDIN Architektura Krajobrazu
Fot. 5 – Krawędzie mostka wykończono kamieniami o trapezowym kształcie, które zostały odpowiednio przycięte z dużych bloków jasnego piaskowca
Fot. EDIN Architektura Krajobrazu
Fot. 6 – Dopiero po ułożeniu bloków piaskowca na krawędziach mostka, przystąpiono do wykonania biegnącej przez jego przęsło ogrodowej ścieżki

Realizacja: EDIN Architektura Krajobrazu, www.edin-ogrody.pl

więcej na ten temat:

Jak zrobić mostek drewniany o łukowym kształcie?

Jak zrobić w ogrodzie prosty mostek z drewna?

Jak zrobić duże oczko wodne z dwoma źródełkami?

Jak zrobić podwójne oczko wodne w ogrodzie?

Jak zrobić oczka wodne na dwóch poziomach?

Zobacz także

Większość osób budujących dom nawet nie bierze pod uwagę tego, że niektóre z tradycyjnych okien mogą być w nim nieotwierane. Dotyczy to nawet tych inwestorów, którzy zdecydowali się na wentylację mechaniczną nawiewno-wywiewną z odzyskiem ciepła, przy której okna nie są potrzebne dla zagwarantowania właściwej wymiany powietrza w pomieszczeniach. Tymczasem zastosowanie w niektórych miejscach domu okien nieotwieranych może wyraźnie obniżyć koszt stolarki okiennej, który stanowi sporą pozycję w wydatkach na dom. Przy […]

.

W wielu, nie tylko starych domach są, nad otworami w ścianach, nadproża w kształcie łuku. Kiedyś było to podyktowane możliwościami budowlanymi – do zrobienia takiego nadproża z cegły niepotrzebne było stalowe zbrojenie. Później była to już raczej architektoniczna moda… Gdy nadchodzi konieczność wymiany okien w takich domach (Fot. 1), ich obecni właściciele stają przed dylematem, czy zamówić nowe okna dopasowane do istniejących otworów, czy „wyprostować” nadproża i zamówić okna prostokątne, znacznie tańsze […]

.

Choć wystrój kuchni jest niezmiernie ważny dla domowników, to projektując ją powinni zadbać przede wszystkim o jej funkcjonalność. Cóż bowiem z tego, że będą się nią mogli pochwalić przed gośćmi, jeśli codzienne korzystanie z niej nie będzie dla nich łatwe, lekkie i przyjemne… Ale oczywiście nie znaczy to, że kuchnia funkcjonalna nie może być jednocześnie ładna. Jeśli budujemy dom, to zwykle ogólna propozycja urządzenia kuchni jest przedstawiona w projekcie […]

.

W Polsce domy jednorodzinne buduje się przeważnie na ławach i ścianach fundamentowych. Żelbetowe płyty fundamentowe stosuje się raczej tylko wtedy, gdy grunt na działce ma małą nośność lub poziom wód gruntowych jest zbyt wysoki. A szkoda, ponieważ domy energooszczędne łatwiej jest odizolować termicznie od gruntu, gdy wybudowane są na żelbetowej płycie. Niezbyt częste stosowanie płyt fundamentowych (Fot. 1) sprawia, że pomysł, by wykonać w nich od razu instalację wodnego ogrzewania […]

.