Jak naprawić źle wykonaną wylewkę podłogową?

Nawet początkujący wykonawca wie, że betonowe wylewki podłogowe nie powinny bezpośrednio stykać się ze ścianami i słupami konstrukcyjnymi, tylko być od nich oddzielone elastycznymi taśmami, czyli oddylatowane. Dla znajomego inwestora było więc dużym i przykrym zaskoczeniem, gdy doświadczona wydawałoby się firma „dobetonowała” mu wylewki do sięgających podłogi dużych okien tarasowych.

Powodów oddzielania od konstrukcji domu brzegów betonowych lub anhydrytowych podkładów podłogowych, nazywanych wylewkami, jest kilka. Dla mieszkańców najważniejsze są względy akustyczne – dzięki taśmom dylatacyjnym dźwięki mechaniczne (uderzeniowe) nie są przenoszone w poziomie i pionie z podłóg do innych pomieszczeń domu.
O takich oddzielonych od konstrukcji domu podłogach mówimy, że są „pływające”. Ich wylewki pod warstwy wykończeniowe (parkiet, panele, płytki ceramiczne itp.) ułożone są bowiem na warstwie elastycznego styropianu akustycznego. Także brzegi wylewek są oddzielane od ścian taśmami dylatacyjnymi (Fot. 1) o grubości 5-10 mm, najczęściej wykonanymi ze spienionego polietylenu o zamkniętych porach (a więc nienasiąkliwego).
Zrobienie „pływających” podłóg jest ważne szczególnie na piętrze domu (Fot. 2), gdyż żaden ze stropów stosownych w budownictwie jednorodzinnym nie ma wystarczającej izolacyjności akustycznej.

Fot. 1 – Przed wykonaniem wylewek podłogowych powinno się zamocować do ścian – na przykład za pomocą takera (zszywacza) i zszywek – elastyczne taśmy dylatacyjne ze spienionego polietylenu
Fot. 2 – Dzięki oddylatowaniu wylewek podłogowych od ścian nośnych i działowych, dźwięki mechaniczne (uderzeniowe) nie będą przenikały na parter oraz pomiędzy pomieszczeniami poddasza

WYLEWKA „PRACUJE”

Jednak oddzielanie wylewek betonowych od konstrukcji domu ma także duże znaczenie dla jakości ich wykonania. Przede wszystkim w czasie wiązania betonu występuje zjawisko skurczu. Jest to powodem zmniejszania się objętości wylewek, a ponieważ mają one małą grubość, praktyczne znaczenie ma jedynie skracanie się ich powierzchni. Takie skurczowe odkształcenia kończą się zazwyczaj nieregularnym pękaniem wylewek, przez co przestają być one sztywnym, jednolitym podkładem pod posadzki i mogą stać się przyczyną ich uszkodzeń.
By taką możliwość ograniczyć, wylewki betonowe wykonuje się z mieszanki o konsystencji mokrej, do której – w trakcie przygotowywania – dodaje się zbrojenie rozproszone z włókien polipropylenowych. Dodatkowo grubsze wylewki nad ogrzewaniem podłogowym oraz w miejscach silniej obciążonych (na przykład w garażu) wzmacnia się siatkami zbrojeniowymi z cienkich prętów stalowych.
Niezależnie od tych zabiegów, wylewki oddziela się od konstrukcji domu taśmami dylatacyjnymi oraz dzieli na mniejsze pola przez wykonanie nacięć w pierwszej fazie twardnienia mieszanki. Gdyby nie odizolować taśmami wylewki od ścian, to zmniejszając swoją objętość mogłaby ona – przykleiwszy się mocno do tynku lub bloczków – oderwać ich fragmenty i pociągnąć za sobą.
Ważne też, żeby taśmy dylatacyjne pozwalały na swobodne odkształcanie się wylewek pod wpływem zmian temperatury. Współczynnik rozszerzalności liniowej betonu ma wprawdzie bardzo małą wartość (1/100 000 na 1 Kelwin), co sprawia, że nawet gdyby temperatura wylewki, której bok ma wymiar 6 m, wzrosła na przykład o 15ºC, to – zakładając, że może się ona swobodnie odkształcać na dwie strony – wydłużyłaby się ona w każdą z nich o mniej niż pół milimetra. Nie jest to dużo, ale i takie odkształcenie mogłoby spowodować uszkodzenie tynku na ścianie, gdyby wylewka była połączona z nią na sztywno.
Sytuacja jest jednak bardziej skomplikowana, gdy wylewka jest wykonana na ogrzewaniu podłogowym i ma dużą grubość (6-7 cm). Jeśli instalacja grzewcza jest włączona, jej dolne warstwy są mocniej ogrzewane niż w górne (tuż przy posadzce). Takie nierównomierne ogrzanie wylewki sprawia, że jej naroża i krawędzie przemieszczają się do góry. Skutki tego można obserwować po zakończeniu okresu grzewczego, gdy wylewka wraca do poprzedniego kształtu, pozostawiając szczeliny, pomiędzy posadzką a przyklejonymi do ściany płytkami cokołowymi (Fot. 3).
Jak z tego widać wylewka podłogowa „pracuje” i choćby z tego powodu powinna być oddylatowana od ścian, słupów i pierwszego stopnia żelbetowych schodów, prowadzących na piętro. Tym bardziej jednak powinna być oddzielona od ramy dużych okien tarasowych (Fot. 4), z którymi taka odkształcająca się wylewka „poradzi” sobie dużo łatwiej niż z masywnymi ścianami domu.

Fot. 3 – Jest naturalnym zjawiskiem, że w sezonie grzewczym unoszą się naroża i krawędzie wylewek betonowych, ponieważ ich dolne warstwy są bardziej nagrzane niż górne
Fot. 4 – Dolna część ramy okien tarasowych powinna być od betonowej wylewki podłogowej oddzielona taką samą elastyczną taśmą dylatacyjną, jak konstrukcyjne i działowe ściany domu

WYLEWKA NA STYK Z OKNAMI

Mając tego wszystkiego świadomość, trudno zrozumieć, dlaczego ekipa układająca wylewkę postanowiła dobetonować ją bezpośrednio do ram okien tarasowych (Fot. 5 i 6).

Fot. archiwum Czytelnika
Fot. 5 – Z nieznanych przyczyn wylewka podłogowa została dobetonowana bezpośrednio do wykonanej z aluminium dolnej części ościeżnicy największego okna tarasowego
Rys. 6 – Wylewkę podłogową ułożono na styk także z węższym oknem prowadzącym do ogrodu – wykonawcom nie przeszkadzało wcale, że po prawej stronie wnęki jest taśma dylatacyjna, a po lewej – przy słupie narożnym – jej nie ma

Przy czym zrobiła to pomimo tego, że inwestor zostawił im w rogu okna odpowiednio duży zwój taśmy dylatacyjnej (Fot. 7) – po prostu odstawiła ją w inne miejsce, żeby nie przeszkadzała w robocie.
Tymczasem akurat umieszczenie taśmy ze spienionego polietylenu na styku wylewki z ramą okien stanowiłoby dodatkową izolację termiczną. Nawet jeśli miałaby ona tylko 5-8 mm, to i tak efekt ocieplenia tych miejsc byłby spory, gdyż taka taśma ma współczynnik przewodzenia ciepła o takiej samej wartości jak najlepsze styropiany.
Nie mieli takich problemów inni wykonawcy, zatrudnieni do zrobienia wylewki na położonej nieco dalej budowie, którzy w podobnej sytuacji rozwinęli wzdłuż ościeżnicy okna taśmę dylatacyjną i ustabilizowali jej położenie za pomocą kilku porcji „wylewkowej” zaprawy (Fot. 8).

Fot. archiwum Czytelnika
Fot. 7 – Przygotowany do rozłożenia wzdłuż okna zwój taśmy dylatacyjnej wykonawcy przenieśli w inne miejsce domu, żeby im nie przeszkadzał w robieniu wylewki
Fot. 8 – W podobnej sytuacji wykonawcom na innej budowie nie sprawiło żadnego kłopotu rozłożenie taśmy dylatacyjnej wzdłuż dolnej części okna i ustabilizowanie jej położenia za pomocą kopczyków z zaprawy przygotowanej mixokretem
1
Zobacz także

Komin, do którego podłącza się stojący w salonie kominek, zwykle prowadzi się od fundamentów. Dotyczy to zarówno kominków wolnostojących, jak i tych z obudowanym wkładem. Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, by komin do nich wykonać na żelbetowym stropie nad parterem i połączyć z kominkiem przez pozostawiony w nim odpowiedniej wielkości otwór. Zrezygnowanie z budowania komina kominka od fundamentów domu (Fot. 1) i postawienie go na stropie nad parterem jest bezpieczne, pod warunkiem, że jego konstrukcja jest przygotowana do przeniesienia […]

.

Na zewnętrzne rolety okienne działają takie same czynniki jak na okna. Ich odkształcenia mogą powodować zarówno gwałtowne podmuchy wiatru, jak i znaczne zmiany temperatury. Dlatego powinny być one osadzone w otworach okiennych w taki sposób, by na ich styku z tynkiem zewnętrznym nie powstawały rysy. Przy czym nie chodzi tu tylko o względy estetyczne, ale także o zapewnienie szczelności na styku prowadnic rolety i tynku, bez której prędzej czy później może dojść […]

.

Więźby dachowe – nie tylko dachów dwuspadowych – projektuje się przede wszystkim tak, by ich obciążenie (ciężar własny, śnieg i wiatr) było bezpiecznie przenoszone na ściany domu. Zdecydowanie mniej uwagi poświęca się oddziaływaniu takiego dachu na ściany szczytowe, choć zdarza się, że może być on przyczyną ich zarysowania. Dawniej, gdy pod stromymi dachami były tylko niemieszkalne strychy, więźby dachowe – zarówno krokwiowe, jak […]

.

Nie ma przepisu, który określałby minimalną wysokość cokołu wokół domu jednorodzinnego. Nie jest jednak dobrze dla elewacji budynku, jeśli styka się ona bezpośrednio z terenem. Dlatego w naszych warunkach klimatycznych warto, by elewacja była oddzielona od gruntu pasem, który wykończony jest materiałem odpornym na wilgoć i zabrudzenia. W krajach o cieplejszym od naszego klimacie bardzo często podłoga parteru jest na tym samym poziomie, co teren wokół domu. U nas także […]

.