Dlaczego w domu musi być zapewniona stała wymiana powietrza?

WENTYLACJA NATURALNA

Warunki techniczne dopuszczają stosowanie w domach jednorodzinnych wentylacji naturalnej, zwanej też grawitacyjną lub wyporową. Jej mechanizm polega na wykorzystaniu różnicy gęstości powietrza ciepłego i zimnego, dzięki której powstaje ciąg w kanałach wywiewnych (Fot. 3). Ponieważ różnica temperatur powietrza zewnętrznego i wewnętrznego dynamicznie się zmienia, to taką samą zmiennością charakteryzuje się skuteczność wentylacji grawitacyjnej. W praktyce oznacza to brak wentylacji w miesiącach ciepłych i nadmierne wychładzanie oraz duże straty ciepła przy niskich temperaturach, z powodu zbyt dużego ciągu w przewodach wentylacyjnych. Dla poprawnego działania wentylacji naturalnej konieczny jest też stały napływ świeżego powietrza, na przykład przez nawiewniki okienne (Fot. 4) lub ścienne. Niestety, ze względu na zimno, mieszkańcy często robią wszystko, by go ograniczyć, na przykład uszczelniając starannie okna na zimę. Z tych powodów wentylacja naturalna praktycznie nigdy nie działa poprawnie.
Nieskuteczne działanie nie jest jednak jedyną wadą wentylacji grawitacyjnej, choć dla wielu może to być argument rozstrzygający. Ma ona jeszcze inne ułomności, wśród których najważniejsze to brak możliwości skutecznej ochrony przed hałasem zewnętrznym i pyleniem roślin, wysoki koszt murowanych kanałów i kominów wentylacyjnych (szczególnie ich części wystających ponad dach), a przede wszystkim brak efektywnych sposobów ograniczenia zużycia energii do ogrzewania domu.

Fot. 3 – Od siły ciągu w przewodach wywiewnych – zakończonych prostokątnymi lub okrągłymi kratkami – zależy w dużej mierze sprawność wentylacji naturalnej, a zatem i skuteczność stałej wymiany powietrza w domu
Fot. 4 – Do poprawnego działania wentylacji naturalnej konieczny jest nie tylko ciąg w przewodach wywiewnych, ale i napływ odpowiedniej ilości świeżego powietrza, na przykład przez nawiewniki okienne

WENTYLACJA MECHANICZNA Z ODZYSKIEM CIEPŁA

Jedynym naprawdę skutecznym sposobem wymiany powietrza w domu jest wentylacja nawiewno-wywiewna z odzyskiem ciepła, czyli z rekuperacją. W odróżnieniu od wentylacji grawitacyjnej, której niskiej efektywności towarzyszy wiele innych wad, wentylacja mechaniczna ma wiele zalet. Jedną z nich jest ochrona przed zewnętrznym zapyleniem, co oznacza chociażby radykalne zmniejszenie zapotrzebowania na odkurzanie pomieszczeń. Inną – ochrona przed hałasem zewnętrznym, co w połączeniu z prawie bezgłośną pracą nowoczesnych central wentylacyjnych daje ogromny komfort akustyczny.
Najważniejszą jednak zaletą wentylacji z rekuperacją, poza jednakową – co bardzo ważne – skutecznością przez cały rok, jest możliwość odzyskania energii włożonej w podgrzanie świeżego powietrza (Fot. 5). Nowoczesne rekuperatory potrafią to robić ze sprawnością przekraczającą nawet 90%!
Jeśli więc chcemy mieć stałą wymianę powietrza w domu przez kanały nawiewne i wywiewne (Fot. 6) i nie tracić pieniędzy na jego podgrzanie, powinniśmy zainwestować w instalację wentylacji mechanicznej. Nie będzie to duży wydatek (rzędu 7-8 tysięcy), jeśli odliczymy spore koszty wykonania kanałów i kominów wentylacji naturalnej, a także nawiewników okiennych lub mikrowentylacji w oknach. Także koszty eksploatacji takiej wentylacji nie są duże, bo wentylatory wymuszające ruch powietrza nawiewanego i wywiewanego wyposażone są w silniki prądu stałego o bardzo małej mocy.
Należy przy tym podkreślić, że w tych kosztach w żaden sposób nie jest uwzględniona ogromna, acz trudna do określenia korzyść, jaką zapewnia nam i naszej rodzinie stała – przez cały rok – wymiana powietrza w domu.

Fot. 5 – Zasysane z zewnątrz zimne powietrze – zanim zostanie dostarczone do domu – ogrzewane jest w wymienniku centrali wentylacyjnej (rekuperatorze) ciepłem odebranym z powietrza usuwanego
Fot. 6 – Przewodami nawiewnymi i wywiewnymi wentylacji mechanicznej, które pod względem wyglądu nie różnią się od siebie, świeże powietrze jest tłoczone do jednych pomieszczeń, a zużyte usuwane z drugich

Tekst: Ludomir Duda, www.domadd.pl

ZOBACZ TAKŻE:

Jaki rodzaj wentylacji wybrać?

Czy pozytywny wynik kontroli kominiarskiej oznacza, że w domu jest dobra wentylacja?

Dlaczego w naszych domach czasem pojawia się pleśń?

Dlaczego czasem wieje z kratek wentylacyjnych?

Jaka jest rola okien w wentylacji domu?

Kiedy lepiej mieć nawiewniki w oknach, a kiedy – w ścianach?

Kiedy okap w kuchni zakłóca działanie wentylacji?

Czy nad kominkiem powinna być kratka wentylacyjna?

Dlaczego mechaniczna wentylacja wywiewna jest lepsza od naturalnej?

2
Zobacz także

Generalnie nie ma obowiązku zawierania pisemnych umów z wykonawcami. Zdaniem prawników – umowa ustna jest tak samo ważna, jak ta zapisana. Problemem jest jedynie udowodnienie swoich racji, gdy dochodzi do konfliktu między stronami, gdyż mamy wtedy jedynie słowa przeciwko słowom. Dlatego kodeks cywilny wymaga, by umowa o roboty budowlane zawarta była w formie pisemnej. Gdyby bowiem wykonawca nie wykonał powierzonych mu robót lub zrobił to niezgodnie ze sztuką […]

.

Ocieplając istniejący dom trzeba zadbać nie tylko o wszystkie przegrody, które stykają się z powietrzem zewnętrznym, a więc ściany, dach i okna. Dla ograniczenia strat ciepła w budynku ważne jest też, by zostały odpowiednio ocieplone także te ściany i stropy, które oddzielają ogrzewane pomieszczenia mieszkalne od nieogrzewanych – na przykład garażu lub piwnicy. Nie dopilnowali tego właściciele segmentu w zabudowie szeregowej, w którym ocieplono ściany zewnętrzne i dach oraz wymieniono […]

.

WODA Jeśli w ulicy jest wodociąg i mamy podpisaną umowę z zakładem wodociągów, to możemy zrobić tymczasowe przyłącze, umieszczając licznik i zawór na przykład w studni z dwóch betonowych kręgów. Dobrze, by było ono poprowadzone w linii docelowego przyłącza wody do domu. Można też zrobić na działce studnię wierconą z pompą ssącą (Fot. 5) lub głębinową. To drugie rozwiązanie warto wybrać zwłaszcza wtedy, gdy planujemy później zrobić automatyczne podlewanie ogrodu. Można […]

.

Rozbudowując dom w poziomie trzeba liczyć się z tym, że dostawiając nowy fragment budynku do istniejącego nie uda się przeważnie obu tych części trwale połączyć w jedną całość. Na ich styku zapewne prędzej czy później powstaną rysy, a może nawet wyraźne pęknięcia. Najgorzej, że są to uszkodzenia bardzo często niemożliwe do całkowitego usunięcia. A przynajmniej za rozsądne pieniądze… Dobudowanie nowej części domu do istniejącej jest – z konstrukcyjnego punktu widzenia – […]

.