Jaki dach jest lepszy: stromy czy płaski?

DACHY STROME

Dachy strome (Fot. 3 i 4), lepiej niż płaskie, osłaniają dom przed deszczem i śniegiem. Jeśli do tego mają odpowiednio szerokie okapy, chronią też ściany domu przed zawilgoceniem.
Z dachem stromym nie będziemy mieć problemu, jeśli tylko jego drewniana więźba będzie zrobiona solidnie i zgodnie ze sztuką budowlaną. Istotne też, żeby była ona dobrze zakotwiona w konstrukcji domu, by nie zniszczyła dachu nawet bardzo silna wichura. Natomiast dla przeciwwilgociowej i termicznej izolacji dachu, ważne jest, by jego połacie zostały wykonane zgodnie z zasadami (zobacz: Jak powinien być zbudowany dach stromy?). Nie jest to takie trudne, zwłaszcza od kiedy mamy do dyspozycji wysokoparoprzepuszczalne membrany dachowe, stosowane w dachach stromych jako warstwa wstępnego krycia.

Projekt domu i fot.: arch. Paweł Wład. Kowalski
Fot. 3 – Ze względów klimatycznych, ale też i przywiązania do tradycji, większość budowanych w Polsce domów ma dach stromy
Projekt domu i fot.: arch. Paweł Wład. Kowalski
Fot. 4 – Dach stromy mogą mieć także domy o nowoczesnej architekturze, choć jego pokrycia raczej nie stanowi klasyczna dachówka

DACHY PŁASKIE

Dachy płaskie wykonuje się teraz przede wszystkim na domach o nowoczesnej architekturze (Fot. 5 i 6). Dachy te pełnią także rolę stropu nad ostatnią kondygnacją, dlatego nazywane są stropodachami. Mogą być one zbudowane na kilka sposobów.

Projekt domu i fot.: arch. Janusz Kaczorek
Fot. 5 – Nowoczesne domy z płaskimi dachami, o prostych kształtach i bez zbędnych dekoracji, nie cieszą się niestety wśród inwestorów zbyt dużą popularnością
Projekt domu i fot.: arch. Janusz Kaczorek
Fot. 6 – Dom o nowoczesnej, modernistycznej architekturze nie tylko świetnie się komponuje z otoczeniem sosnowego lasu, ale też – co ważne – nie próbuje z nim konkurować

Najmniej trwały i najbardziej awaryjny jest stropodach niewentylowany (Rys. 2a), w którym izolacja przeciwwilgociowa, wystawiona jest na destrukcyjny wpływ czynników atmosferycznych (deszcz, śnieg, słońce, mróz). Jednocześnie zamknięte w warstwach dachu ocieplenie, narażone jest na zawilgocenie, spowodowane przez przeciekające pokrycie, jak i parę wodną napływającą do dachu z wnętrza domu. A wiadomo, że wilgotne pokrycie oznacza spadek izolacyjności termicznej dachu oraz najpewniej pojawienie się mokrych plam na sufitach i w narożach pomieszczeń na ostatniej kondygnacji domu.
Zdecydowanie lepszym rozwiązaniem jest stropodach wentylowany (Rys. 2b), w którym pokrycie chroniące dom przed opadami, oddziela od izolacji termicznej szczelina wentylacyjna. Wprawdzie jego pokrycie jest tutaj nadal wystawione na niszczące działanie zmian pogody, ale za to ociepleniu nie grozi trwałe zawilgocenie, gdyż dzięki otworom, pozostawionym w bocznych ściankach stropodachu, wszelka wilgoć z przestrzeni wentylacyjnej jest usuwana do otoczenia.

Rys. 2 – Budowa dachów płaskich, czyli stropodachów: a – niewentylowany, najmniej trwały i najbardziej awaryjny; b – wentylowany, w którym ocieplenie oddziela od pokrycia szczelina wentylacyjna; c – o odwróconym układzie warstw
Fot. 7 – Pozory mogą mylić: ze względu na ostatnią kondygnację o pełnej wysokości wydawać by się mogło, że ten dom przykryty jest stropodachem, a tymczasem jest to dach stromy o najbardziej klasycznym układzie warstw

Najlepszy pod względem szczelności, trwałości i izolacyjności termicznej jest oczywiście stropodach o odwróconym układzie warstw (Rys. 2c), nazywany też „dachem odwróconym”. W stropodachu tym izolacja przeciwwilgociowa, najczęściej wykonana z papy termozgrzewalnej lub folii wierzchniego krycia, ułożona jest na wyrównanej warstwie stropu. Jest ona chroniona od wpływów atmosferycznych, przez – ułożoną na niej izolację termiczną, z praktycznie nienasiąkliwego z polistyrenu ekstrudowanego. Dzięki takiemu rozwiązaniu izolacja przeciwwilgociowa jest bardzo trwała, gdyż cały czas znajduje się w mniej więcej stałej temperaturze. Ważne jedynie by została ułożona bardzo szczelnie. Płyty polistyrenu ekstrudowanego są od góry przyciśnięte najczęściej warstwą żwiru, ułożonego na warstwie geowłókniny, który chroni je przed słońcem i możliwością poderwania przez wiatr. Żwir zwiększa też powierzchnię parowania takiego stropodachu, więc w zasadzie mógłby się on obyć bez systemu odwaniającego.
Na dachu o odwróconym układzie bardzo łatwo można zrobić użytkowy taras lub obsadzić go roślinnością, zwiększając w ten sposób na działce powierzchnię biologicznie czynną.

Uwaga! Gdy połacie dachu mają nieduże pochylenie, to czasem trudno jest ocenić z zewnątrz, czy ma on budowę dachu stromego (Fot. 7), czy też płaskiego z wentylowaną przestrzenią między pokryciem a ociepleniem.

ZOBACZ TAKŻE:

Jak powinien być zbudowany dach stromy?

Dlaczego membrana dachowa jest lepsza od sztywnego poszycia i papy?

Czy na dachu kopertowym warto robić sztywne poszycie?

Czy warto robić żelbetową płytę pod drewnianym dachem?

Dlaczego membrany dachowe trzeba chronić przed światłem?

W jaki sposób ochronić membranę dachową na poddaszu przed promieniowaniem UV?

Czy w domu parterowym warto robić strop żelbetowy?

2
Zobacz także

Choć teraz ściany i sufity, nie tylko w domach jednorodzinnych, wykańcza się najczęściej tynkami gipsowymi, to wciąż nie brak osób, które wolą użyć do tego tradycyjnych tynków cementowo-wapiennych. Ich powierzchnia – jeśli nie układa się na nich gładzi gipsowej – jest mniej gładka niż tynków gipsowych, ale są one na pewno znacznie bardziej odporne na wilgoć. Wykonywanie tynków cementowo-wapiennych w takich pomieszczeniach jak nieogrzewane […]

.

RODZAJE DESEK Trwałość i wytrzymałość elewacji zależy w głównej mierze od grubości desek, a także od kształtu ich profilu poprzecznego. Na okładziny elewacyjne najczęściej stosuje się deski o przekroju prostokątnym. Powinny one mieć grubość nie mniejszą niż 16 mm i szerokość do 150 mm. Kolejnym rodzajem jest deska o przekroju diagonalnym (ukośnym), czyli o zmiennej grubości na szerokości – od 16 mm z grubszej strony, do minimum 5 mm – […]

.

Bardzo łatwo jest zrobić z drewna prosty, poziomy mostek nad ogrodowym strumieniem lub wydłużonym oczkiem wodnym – wystarczą dwie belki, kilkanaście desek i trochę gwoździ lub wkrętów. Sprawa jest bardziej skomplikowana, gdy chcemy, by taki drewniany mostek był wygięty w kształcie łuku. Mostek, którego przęsło wygięte jest w kształcie łuku (a dokładniej: wąskiego wycinka powierzchni walca), prezentuje się w ogrodzie ciekawiej (Fot. 1) niż prosty pomost […]

.

Podczas budowy domu kolejność niektórych robót wydaje się oczywista – najpierw wykonuje się warstwy nośne jego ścian, a dopiero później przykrywa je dachem. Ocieplenie takich ścian (a przy jednowarstwowych – wykonanie ich elewacji) zostawia się na później. Tak jest w najczęściej spotykanych sytuacjach, gdy dom przykryty jest tylko jednym dachem. Sprawy się komplikują, gdy dachy są dwa, z których jeden – położony […]

.